مقاله پژوهشی: ناترازی نرخ ارز حقیقی وتنوع صادرات غیر نفتی در اقتصاد ایران
نویسندگان
1
2 دانشگاه آزاد اسلامی
doi
10.22051/edp.2020.31841.1244چکیده
گسترش پایه صادرات از طریق یک سبد صادرات متنوع، میتواند در ثبات دریافتیهای صادراتی و رشد بلندمدت مؤثر باشد. در این مطالعه، به بررسی عوامل مؤثر بر تنوع صادرات غیرنفتی در ایران با تأکید بر ناترازی نرخ ارز حقیقی در دوره 1396-1360 پرداخته شده است. ابتدا ناترازی نرخ ارز حقیقی با استفاده از الگوی رهیافت خود رگرسیون برداری ( VAR ) اندازهگیری شده است، که نتایج حاکی از، دو ناترازی چشمگیر در اقتصاد ایران میباشد. سپس اثر ناترازی نرخ ارز حقیقی بر تنوع صادرات غیرنفتی در اقتصاد ایران با به کارگیری الگوی ( VAR ) برآورد شده، و نتایج مؤید این است که در اقتصاد ایران در دوره 1360 تا 1396، یک رابطه بلندمدت بین تولید ناخالص داخلی سرانه، ناترازی نرخ ارز حقیقی، بیثباتی سیاسی، اندازه دولت و تنوع صادرات غیرنفتی وجود دارد. همچنین نتایج توابع واکنش آنی، که اثر یک شوک مثبت متغیرهای مدل بر پویاییهای تنوع صادرات غیرنفتی را نشان میدهد، حاکی از آن است که بیثباتی سیاسی، اندازه دولت، تولید ناخالص داخلی ، تنوع صادرات غیر نفتی را تا چند دوره کاهش میدهد. به علاوه، با ایجاد تکانهای به اندازه یک انحراف معیار بر ناترازی نرخ ارز حقیقی، تنوع صادرات غیرنفتی، ابتدا افزایش مییابد و سپس به طور ملایم به سمت مقدار بلندمدت خود همگرا میشود. از این رو، اعمال سیاستهای ارزی مناسب، میتواند در بلندمدت با حذف ناترازی نرخ ارز، تنوع صادراتی را افزایش دهد.