مقاله پژوهشی: بررسی علیت ناپارامتریک و هم انباشتگی نامتقارن بین مصرف انرژی، توسعه مالی و رشد اقتصادی در ایران
نویسندگان
1
2 دانشگاه خوارزمی
3
doi
10.22051/edp.2020.32126.1248چکیده
امروزه نقش و اهمیت مصرف انرژی در فرآیند توسعه اقتصادی و نقش بازارهای مالی در رشد اقتصادی با هدایت جریانهای مالی از بخش-های غیرمولد به مولد ثابت شده است.با توجه به پیچیدگی سیستمهای اقتصادی در کشورهای مختلف جهان این رابطه ممکن است بهصورت نامتقارن باشد. با توجه به اینکه در ایران رشد اقتصادی با نوسانات زیادی مواجه بوده است، مطالعه وجود رابطه نامتقارن برای مصرف انرژی و توسعه مالی بهعنوان دو عامل مؤثر بر توسعه پایدار و رشد اقتصادی میتواند به قرار گرفتن اقتصاد ایران در مسیر رشد و توسعه پایدار کمک زیادی کند.مطالعه حاضر رابطه نامتقارن و غیرخطی بین مصرف انرژی، توسعه مالی و رشد اقتصادی را با تأکید بر سرمایه و نیروی کار برای اقتصاد ایران طی دوره زمانی 1357تا 1395 بررسی میکند. برای بررسی همبستگی نامتقارن بین متغیرها،رویکرد خودرگرسیونی با وقفههای توزیعی غیرخطی (NARDL) استفاده شده است. برای بررسی رابطه علی بین متغیرهای مورد بررسی، از آزمون علیت گرنجر غیرخطی رویکرد ناپارامتریک دیکس و پانچنکو، استفاده میشود. نتایج نشان میدهد که همانباشتگی نامتقارن بین متغیرها بهویژه رشد اقتصادی و مصرف انرژی وجود دارد. نتایج علیت غیرخطی نشان میدهد که علیت یکطرفه از رشد اقتصادی به مصرف انرژی، سرمایه و نیروی کار وجود دارد، بنابراین اجرای سیاستهای محافظهکارانه مصرف انرژی، استفاده کارا و بهینه از انرژی در بخشهای تولیدی، هدایت سرمایه به بخشهای مولد و دارای مزیت صادراتی، اعطای تسهیلات بیشتر به بخش خصوصی و ارائه آموزشهایی متناسب با نیازهای بازار کار ایران، نقش زیادی را در قرار گرفتن اقتصاد ایران در مسیر رشد و توسعه پایدار دارد.