امنیت انرژی و نظریه مجموعه امنیتی منطقهای
نویسندگان
1 استاد علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی(ره)
2 استادیار علوم سیاسی دانشگاه آیت ا... العظمی بروجردی (ره)
doi
10.2783.4999/QJPR.2011.1101.016چکیده
مفهوم امنیت انرژی سالیان اخیر در سطح وسیعی مورد توجه اندیشمندان حوزه روابط بینالملل قرار گرفته است و وارد دستورکار مطالعاتی این اندیشمندان شده است. موضوع انرژی در ابتدا بیشتر دارای ابعاد اقتصادی بود، لیکن در سالیان اخیر و بهویژه پس از بحران گازی سال 2006 بین روسیه و اوکراین، ابعاد امنیتی و سیاسی آن نیز پررنگ شده است. پس از وقوع مجدد این بحران در سال 2009، تنشهای مکرر در منطقه راهبردی خاورمیانه و بهویژه پس از مناقشه روسیه و غرب در بحران اوکراین در سال 2014 اهمیت آن دوچندان گشته است. تمام انواع انرژی از لحاظ در معرض بودن و امنینی کردن در یک سطح نیستند. گاز طبیعی برای امنیتی کردن و انرژیهای تجدیدپذیر در انتهای این صف قرار دارند، زیرا عمدتاً به صورت محلی تولید و مصرف میشوند. این مقاله براساس مفهوم نظری رهیافت مجموعه امنیتی منطقهای که بهوسیله باری بوزان ارائه شده به بررسی مفهوم امنیت انرژی میپردازد. این مقاله تلاش میکند تا با رویکردی توصیفی تحلیلی با معرفی نظریه «مجموعه امنیتی انرژی» و مفاهیم این نظریه بهویژه مفهوم مهم «امنیتی کردن» آن را بر روی مسئله امنیت انرژی کاربردی نماید.