تجزیه دی‌آلل برای عملکرد علوفه خشک بین برخی ارقام یونجه

نویسندگان

1 نویسنده مسئول، دانشیار، گروه اصـلاح و بیوتکنولـوژی گیاهی، دانشـکده کشـاورزی، دانشگاه ارومیه‏، ارومیه پست الکترونیک: i.bernosi@urmia.ac.ir

2 استادیار، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعـی اسـتان آذربایجـان‌غربـی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ارومیه

doi
10.22092/ijrfpbgr.2018.117977
چکیده

DOR: 98.1000/1735-0891.1397.2.302.52.26.1578.1607 هدف از این مطالعه، ایجاد هیبرید­های جمعیتی با تلاقی­دادن پنج رقم یونجه از نواحی جغرافیایی مختلف (قره یونجه، همدانی و محلی اصفهان از ایران، الچی از ترکیه و اردوباد از آذربایجان) و بررسی میزان ترکیب‎پذیری بین آنها، با استفاده از تجزیه دی­آلل بود. یک دی­آلل یک‌طرفه در میان ارقام مورد نظر در سال 1391 اجرا شد. برای به­دست آوردن نسل F1 برای هر تلاقی دوتایی، 10 گیاه به­طور تصادفی از هر رقم انتخاب گردید. واکنش‌های هتروتیک، با ارزیابی عملکرد گیاهان حاصل از کاشت بذرهای ارقام و 10 هیبرید حاصل از دی­آلل یک‌طرفه آنها طی دو سال (1393 و 1394) با سه چین در هر سال تعیین شد. تغییرات عملکرد علوفه در میان تلاقی­ها عمدتاً به اثرات ترکیب­پذیری عمومی (GCA) نسبت داده شد. به‎هر­حال اثرات ترکیب­پذیری خصوصی (SCA) نیز معنی­دار بود. دامنه هتروزیس نسبت به میانگین والدین (MPH) از 1/7% در هیبرید الچی × همدانی تا 9/9-% در هیبرید قره یونجه × محلی اصفهان و هتروزیس والد برتر (HPH) از 4/3% در هیبرید الچی × همدانی تا  7/16-% در هیبرید قره یونجه × محلی اصفهان بود. رقم الچی می­تواند به‎عنوان عضوی از یک گروه هتروتیک بالقوه برای ارقام سازگار با منطقه (قره یونجه و همدانی) در نظر گرفته شود.