اثربخشی گروهدرمانی کوتاهمدت راهحلمحور بر احساس خودکارآمدی و سبکهای حل مسئله نوجوانان قربانی قلدری
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران.
2 دانشجوی دکتری روانشناسی، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
3 استاد گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
doi
10.22034/spr.2026.521268.2126چکیده
مقدمه: قربانیان قلدری ضعف در خودکارآمدی و سبکهای حل مسئله را نشان میهند. این درحالی است که گروهدرمانی کوتاه مدت راهحل محور میتواند در بهبود این متغیرها اثربخش باشد؛ بنابراین هدف این پژوهش ارزیابی اثربخشی گروه درمانی کوتاهمدت راهحلمحور بر خودکارآمدی و سبکهای حل مسئله نوجوانان قربانی قلدری بود.روش: روش مطالعه حاضر نیمهآزمایشی از نوع پیشآزمون- پسآزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل دانشآموزان متوسطه اول پسر ناحیه یک شهر رشت در سال تحصیلی 1403-1404 بودند که از میان آنها پس از طی دو مرحله به روش نمونهگیری در دسترس تعداد 30 نفر انتخاب و به صورت تصادفی در دوگروه آزمایش و کنترل قرار داده شدند. گروه آزمایش 7 جلسه 90 دقیقهای گروهدرمانی راهحل محور کوتاهمدت را دریافت کرد. ابزار پژوهش شامل مقیاس قلدری ایلینویز اسپالگه و هولت (2001)، پرسشنامه قلدری/ قربانی الویس (1996)، پرسشنامه خودکارآمدی موریس (2001) و پرسشنامه سبکهای حل مسئله کسیدی و لانگ (1996) بود. برای تجزیهوتحلیل دادهها از روش تحلیل کواریانس استفاده شد.یافته ها: نتایج تحلیل دادهها نشان داد، گروهدرمانی کوتاهمدت راهحل محور بر همه مؤلفههای خودکارآمدی (به استثنا خودکارآمدی اجتماعی) و بر همه مؤلفههای حل مسئله (به استثنا سبک خلاق) تأثیر معنیداری داشت (01/0 > p). نتیجه گیری: با توجه به یافتهها،گروهدرمانی کوتاهمدت راهحلمحور با ایجاد یک فضای گروهی مثبت، زمینه را برای افزایش مهارتهای حل مسئله و بهبود احساس خودکارآمدی فراهم نمود که درنتیجه افزایش توانایی مقابله با پدیده قلدری را در نوجوانان قربانی قلدری بههمراه داشت.