ارزیابی نتاج حاصل از تولید مثل جنسی درختان پده با استفاده از شاخصهای ریختشناسی برگ و ایزوآنزیم
نویسندگان
1 استاد پژوهش، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران
2 دانشیار پژوهش، مرکز تحقیقات کشاورزی و منایع طبیعی مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مازندران
3 دانشیار پژوهش، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران
4 دانشیار پژوهش، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران
doi
10.22092/ijrfpbgr.2017.113314چکیده
گونه پده بهدلیل سازگاری در شرایط اکولوژیکی مختلف و دگرگشن بودن میتواند نهالهای بذری با تنوع ژنتیکی بالا تولید کند که در فرایند انتخاب درختان برتر، دورگگیری و در نهایت تکثیر ژنوتیپهای مطلوب بهلحاظ کمی و کیفی نقش مهمی داشتهباشد. هدف این تحقیق ارزیابی ویژگیهای ایزوآنزیمی و ریختشناسی برگ در برخی از ژنوتیپهای حاصل از تولید مثل جنسی در گونه پده بود. تعداد 50 ژنوتیپ بذری پده از درختان مادری 12 رویشگاه مختلف که بهلحاظ ویژگیهای کمی و کیفی رشد نسبت به سایر ژنوتیپها برتری داشتند انتخاب و تنوع نتاج حاصل از درختان به لحاظ ویژگیهای ریختشناسی برگ و فعالیت آنزیم پراکسیداز مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج ریختشناسی برگ نشان داد که نتاج درختان مادری رویشگاههای گتوند و لرستان بیشترین و نتاج درختان زابل کمترین مقدار طول، حداکثر پهنا و سطح برگ را داشتند. نتایج تجزیه واریانس ایزوآنزیمی برای ژنوتیپهای برتر از درختان رویشگاههای مختلف نشان داد که گوناگونی ژنتیکی در درون ژنوتیپهای برتر و میان درختان مادری آنها بهترتیب 69 و 31 درصد بود. همچنین مقدار ضریب تنوع در درون ژنوتیپهای برتر و درختان والد دارای تفاوت معنیداری در سطح احتمال 1% بود. بیشترین هتروزیگوسیتی مشاهده شده مربوط به ژنوتیپهای درختان درفول، سرخس و زابل بهترتیب با 1، 83/0 و 83/0 بود. بیشترین تعداد آلل مؤثر و ضریب شانون متعلق به ژنوتیپهای رویشگاه زابل بهترتیب با 93/2 و 12/1 بود.