انتخاب ژنوتیپ‌های متحمل به شوری Plantago ovata در شرایط این‌ویترو

نویسندگان

1 عضو هیات علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی

2 کارشناس ارشد بیوتکنولوژی کشاورزی، بخش تحقیقات کشت بافت، شعبه مشهد، پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی ایران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد

3 کارشناس ارشد بیوتکنولوژی کشاورزی، بخش تحقیقات کشت بافت، شعبه مشهد، پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی ایران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد

doi
10.22092/ijrfpbgr.2017.113317
چکیده

اسفرزه گیاهی است از خانواده بارهنگ (Plantaginaceae) که گونه‌های مختلفی دارد. گیاه آن یکساله علفی و کوتاه است و بلندی آن به 40 – 10 سانتی‌متر می‌رسد.منشأ اولیه آن هند و پاکستان می‌باشد و در فلور ایران پراکنش وسیعی دارد. هدف از این تحقیق، بررسی تحمل به شوری گونه Plantago ovataبا بهره‌گیری از تکنیک کشت بافت و استفاده از تنوع سوماکلونال به‎منظور شناسایی و تولید ژنوتیپ‌های متحمل می‌‌باشد. آزمایش در قالب طرح کاملا تصادفی با 12 تیمار و 15 تکرار انجام شد. ریزنمونه‌های هیپوکوتیل بیشترین و ریشه کمترین میزان القاء کالوس را در شرایط نبود تنش شوری (شاهد) نشان دادند. در حضور تنش شوری درصد کالوس‌زایی هیپوکوتیل از کوتیلدون بیشتر بود. درصد باززایی کالوس حاصل از ریزنمونه هیپوکوتیل در تمامی غلظت‌های NaCl از کالوس حاصل از ریزنمونه کوتیلدون بیشتر بود. افزایش غلظت NaCl موجب کاهش درصد باززایی شد. ریشه کمترین و کوتیلدون بیشترین وزن تر و خشک را در غلظت‌های مختلف NaCl داشت.همچنینافزایش غلظت NaCl موجب افزایش میزان سدیم و کاهش میزان پتاسیم در کالوس‌ها شد. میزان کلسیم با افزایش غلظت NaCl نوسان داشت. گیاهچه‌های باززایی شده در حضور غلظت‎های بالای NaCl برای توسعه ریشه به محیط ریشه‌زایی (محیط کشت MS فاقد هورمون) منتقل شده و گیاهچه‌های با رشد مناسب به خاک منتقل شدند.

کلیدواژه‌ها