ارزیابی تنوع ژنتیکی عملکرد دو گونه مرزه Satureja mutica و Satureja isophylla در شرایط دیم دماوند

نویسندگان

1 استاد، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران

2 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی- واحد علوم تحقیقات، تهران

3 دانشیار، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران

4 استاد، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران

5 کارشناس ارشد، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران

6 استاد، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران

doi
10.22092/ijrfpbgr.2017.109822
چکیده

عملکرد گونه‏های Satureja muticaو  S. isophyllaو پنجاکسشن از گونهS. muticaدر شرایط دیم منطقه دماوند در قالب طرح بلوک‏های کامل تصادفی با سه تکرار ارزیابی شد. گونه‏هااختلاف معنی‌داری برای وزن خشک بوته، درصد اسانس، قطر تاج پوشش گیاه، ارتفاع بوته، تعداد شاخه‏های فرعی و طول برگ داشتند و گونه S.muticaاز نظر این صفات برتر از گونه S. isophylla بود. همچنین، اکسشن‏های گونه S.muticaبرای بازده اسانس، طول و عرض برگ، ارتفاع گیاهو تعداد شاخه اصلی و فرعی تفاوت معنی‌دار نشان دادند ودو اکسشن‏ از شمال‌شرقی کشور به‎ترتیب برای بازده اسانس و تعداد شاخه و یک اکسشن از شمال کشور از نظر ارتفاع گیاه و طول برگ دارای بالاترین میزان بودند. همچنین، وزن خشک بوته با قطر تاج‏پوشش و تعداد شاخه همبستگی مثبت و معنی‏داری نشان دادند. در تجزیه به مؤلفه‌های اصلی، 3 مؤلفه اول به‎ترتیب با 66، 20 و 9 درصد و در مجموع بیش از 95 درصد از تنوع متغیرها را تبیین کردند. در مؤلفه اول، قطرتاج‏پوشش، وزن خشک بوته و میزان اسانس، در مؤلفه دوم، ابعاد برگ و در مؤلفه سوم، تعداد شاخه‏های اصلی و فرعی مؤثرترین صفات در این تغییرات بودند. تجزیه خوشه‌ای، گونه S. isophyllaرادریک گروه مجزا قرار داد. اکسشن‌های mu1Kh و mu2Kh گونه S. muticaدر یک گروه و اکسشن‏های mu2Gl ، mu3Gl و mu1Mz این گونه در گروه دیگر قرار گرفتند. باتوجه به نتایج این مطالعه، اکسشن‌ mu1Khمرزه S.muticaقابل کشت و بهره‏برداری در شرایط دیم منطقه دماوند می‏باشد.