جدا سازی ژن کلیدی تری بتا هیدروکسی استروئید دهیدروژناز (Δ5-3β-hydroxysteroid dehydrogenase) در بیوسنتز کاردنولیدها و بررسی بیان آن تحت تأثیر الیسیتورهای سالیسیلیک اسید و متیل جاسمونات در گیاه دارویی گل انگشتانه ایرانی (Digitalis nervosa L)

نویسندگان

1 استادیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه کردستان، سنندج

2 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، بیوتکنولوژی کشاورزی، دانشگاه کردستان، سنندج

3 دانشیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه کردستان، سنندج

doi
10.22092/ijrfpbgr.2017.109824
چکیده

گل انگشتانه از منابع مهم ترکیبات دارویی گلیکوزیدهای قلبی مانند دیگوکسین، دیژیتوکسین و لاناتوزیدها می‏باشند که در نارسایهایی احتقانی قلب کاربرد درمانی دارند. جنس Digitalis دارای چندین گونه با ارزش است و تنها گونه بومی ایران گونه نروسا (Digitalis nervosa) می‏باشد که تعدادی گلیکوزید قلبی در آن شناسایی شده است. نظر به اهمیت مطالعه و بررسی گیاهان بومی به‎منظور استفاده در صنایع دارویی، این پژوهش بر روی گونه‏ نروسا انجام شد. یکی از ژن‏های کلیدی مهم در مسیر بیوسنتز کاردنولیدها در گیاه گل انگشتانه ژن 3β-HSDمی­باشد که کد‎کننده آنزیم 3β-HSD است که در مراحل اولیه بیوسنتز کاردنولیدها نقش کلیدی دارد. هدف این تحقیق توالی­یابی، بررسی­های فیلوژنتیکی و بیان ژن 3β-HSD در بافت­‌های مختلف و تحت تیمار با الیسیتورهای سالیسیلیک اسید و متیل جاسمونات بود. نتایج به‎دست آمده آشکار کرد که توالی کدکننده این آنزیم با گونه Digitalis lanata قرابت بسیار نزدیکی دارد. در بررسی بیان ژن 3β-HSD در سطح رونوشت نیز مشخص شد که در بافت برگ دارای میزان بیان چشمگیری است و تحت تیمارهای متیل جاسمونات و سالیسیلیک اسید میزان بیان این ژن افزایش می‎یابد. نتایج حاصل از این پژوهش می‏تواند در راستای افزایش کاردنولیدها از طریق مهندسی متابولیک و دست‌ورزی ژنتیکی مفید واقع شود.