بررسی پتانسیل تجاری میان ایران و کشورهای منتخب در منطقه (ترکیه، سوریه، بحرین، عمان، قطر، کویت، عربستان سعودی و امارات متحده عربی) با استفاده از مدل جاذبه
نویسندگان
1 عضو هیات علمی دانشگاه آزاد کرج،دانشکده مدیریت و حسابداری،گروه مدیریت صنعتی
2 عضو هیات علمی دانشگاه آزاد واحد تهران مرکزی، دانشکده حسابداری و اقتصاد، گروه اقتصاد نظری
3 کارشناس ارشد برنامهریزی و تحلیل سیستمهای اقتصادی، دانشگاه
doi
چکیده
یکی از روشهای توسعه تجارت خارجی هر کشور، شناخت دقیق پتانسیلهای اقتصادی ـ تجاری شرکای تجاری عمده و راههای ارتقای حجم و ترکیب تجارت خارجی اعم از صادرات و واردات به سطح مطلوب آن است. بر این اساس، در این مطالعه برای برآورد پتانسیل تجاری غیرنفتی بین ایران و کشورهای منتخب در سالهای 2009-1995 از مدل جاذبه استفاده شده و روش پانل دیتا نیز بهعنوان مناسبترین روش برآورد، انتخاب شده است. نتایج بهدستآمده نشان میدهد که ضریب حاصلضرب تولید ناخالص داخلی ایران و کشورهای شریک تجاری مثبت بوده و بنابراین، اندازه اقتصادی کشورها تأثیر مستقیم بر تجارت دوجانبه آنها دارد. براساس این نتایج، در سالهای مورد بررسی، ایران در تجارت خود با برخی کشورهای منتخب، از پتانسیل تجاری غیرنفتی خود بهطورکامل استفاده نکرده است. همچنین در این تحقیق عضویت ایران و ترکیه در اکو و تأثیر این عضویت بهعنوان نمونهای از یک پیمان منطقهای بر روابط تجاری بین آنها بهمنظور تبیین یکپارچگی منطقهای ایران و کشورهای منتخب بررسی شده است که نتایج حاکی از تأثیر مثبت عضویت بر روابط تجاری بین دو کشور است.
