فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از راهکارهای ارزیابی، مدل‌سازی با استفاده از مدل‌های کیفی است؛ اما عدم اطمینان در خصوص نتایج مدل‌های کیفی باعث شده است که کم‌تر به این مدل‌ها توجه شود. لذا این پژوهش به پیش‌بینی و تعیین وضعیت خطر فرسایش آبی حوزه آبخیز قرناوه با بهره‌گیری از رویکرد و مدل کیفی PAP/RAC و مقایسه نتایج آن با مدل RUSLE و هم‌چنین تعیین عامل‌های تأثیرگذار درنتیجه پیش‌بینی این مدل با روش میانگین‌گیری بیزین (BMA) به‌منظور تعیین کارایی نتایج مدل‌ مذکور در راستای ارزیابی، شناسایی و اولویت‌بندی بهتر نقاط در معرض خطر فرسایش آبی و ارائه راهبردهای مؤثر حفاظت آب‌وخاک پرداخته است. نتایج پژوهش در خصوص مقایسه کلی نتایج دو مدل، اختلاف پیش‌بینی آنان را 20/56 کیلومترمربع بیان نمود اما مقایسه دقیق مکانی نقشه پیش‌بینی وضعیت خطر فرسایش آبی حاصل از دو مدل PAP/RAC و RUSLE نشان داد که 67/74 درصد تشابه مکانی در پیش‌بینی آنان مربوط به طبقه خیلی زیاد می‌باشد. هم‌چنین بررسی میزان تأثیرگذاری عامل‌های مدل (شیب، سنگ‌شناسی، کاربری اراضی و تراکم پوشش گیاهی) بروی نقشه پیش‌بینی خطر فرسایش با استفاده از رویکرد میانگین بیزین، گویای این می‌باشد که شیب با بالاترین جرم در الگوهای برتر توسعه داده‌شده در طبقه خیلی کم دارای تأثیر منفی و در طبقات متوسط، زیاد و خیلی زیاد دارای تأثیر مثبت بروی نقشه پیش‌بینی خطر فرسایش مدل PAP/RAC است؛ بنابراین با توجه به تأثیر عامل شیب در کل طبقات، جهت پیش‌بینی بهتر نیازمند دقت در طبقه‌بندی و ارزش‌گذاری متناسب با منطقه است چراکه نتایج خروجی مدل تأثیرپذیری بالایی را نسبت به این عامل دارد. لذا بر اساس نتایج این پژوهش می‌‌توان اعلام داشت مدل PAP/RAC با شرط دقت در تأثیرگذاری و طبقه‌بندی عامل‌های آن متناسب با کشور ایران، بهترین و ساده‌ترین مدل کیفی در جهت برآورد خطر فرسایش آبی حوزه‌های آبخیز فاقد یا با کمبود اطلاعات می‌باشد که با توجه به رویکرد توصیفی و رویکرد ادغام، ضمن پیش‌بینی خوب می‌تواند روند تغییرات حالت فرسایش را در هر طبقه نیز نشان دهد و ارائه راهبرد‌های مؤثر حفاظت آب‌وخاک در راستای کاهش روند و توسعه فرسایش خاک را میسر سازد و برای توسعه یک استراتژی جامع برای مدیریت پایدار حوضه استفاده شود.