بررسی تنوع ژنتیکی 17 جمعیت از یونجه (Medicago sativa) با استفاده از صفات کاریوتیپی و نشانگر مولکولی ISSR

نویسندگان

1 نویسنده مسئول مکاتبات، دانشیار، گروه کشاورزی، دانشگاه پیام نور پست الکترونیک: farshadfarmohsen@yahoo.com

2 کارشناس ارشد گروه کشاورزی دانشگاه پیام نور

3 کارشناس ارشد، اصلاح نباتات دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمانشاه، کرمانشاه

4 مربی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمانشاه، کرمانشاه

doi
10.22092/ijrfpbgr.2016.106164
چکیده

یونجه در بین گیاهان علوفه­ای، به‎علت کیفیت خوب و داشتن ذخایر غذایی و سازگاری و تنوع وسیع جایگاه ویژه­ای دارد. تنوع ژنتیکی 17 جمعیت از یونجه با استفاده از صفات کاریوتیپی و 8 آغازگر ISSR بررسی شد. آغازگرهای ISSR در مجموع توانستند 44 باند تولید کنند. آغازگر­های IS3، IS14 و IS11 بیشترین تعداد باند و آغازگر IS16 کمترین تعداد باند را نشان دادند. میانگین درصد چند شکلی در آغازگرهای مورد استفاده برابر 18/90% محاسبه شد. میانگین محتوی اطلاعات چند شکلی PIC)) و شاخص نشانگر (MI) در آغازگرهای مورد بررسی به‎ترتیب برابر 36/0 و 88/1 بود که بیشترین میزان مربوط به سه آغازگر متفاوت بود و یکی از آغازگرها کمترین میزان را داشت. دندرو­گرام حاصل از تجزیه خوشه­ای بر اساس ضریب تشابه دایس نشان داد که می­توان جمعیت­ها را در 4 گروه قرار داد. مطالعات کاریوتیپی نشان داد تمام جمعیت­های مورد بررسی تتراپلوئید بوده و تعداد کروموزوم پایه در تمامی جمعیت­های مورد مطالعه 8 بود. فرمول کاریوتیپی برای تمام جمعیت­ها 16m بود، بنابراین می­توان بیان داشت که کاریوتیپ تمام جمعیت­ها از کروموزوم ­متاسانتریک تشکیل شده است. نتایج تجزیه واریانس تنوع معنی­داری را در بین جمعیت­ها برای تمامی صفات کاریوتیپی نشان داد.­ جمعیت­ها برای صفات مورد بررسی در دسته­های متفاوتی قرار گرفتند. جمعیت­های مورد بررسی با استفاده از تجزیه خوشه­ای گروه­بندی شدند و در 4 گروه قرار گرفتند.