فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مخاطرات زمینی و ژئومرفیک از مخاطرات مهم طبیعی می‌باشند که سالیانه خسارات جانی و مالی زیادی در کل کشورهای جهان و به‌ویژه ایران به بار می‌آورند. ازاین‌رو، مطالعه و تهیه نقشه پهنه‌بندی مخاطرات امروزه یکی از اولویت‌های هر کشور به شمار می‌آید. در این تحقیق به بررسی و پهنه‌بندی مخاطرات حرکات توده‌ای در دامنه‌های جنوبی دماوند پرداخته‌شده. برای تهیه نقشه پهنه‌بندی در ابتدا به شناسایی عوامل مؤثر در بروز حرکات توده‌ای با استفاده از مبانی نظری و پیشینه تحقیق پرداخته شد. بدین ترتیب پارامترهای اقلیمی (بارش، دما، یخبندان) عامل انسانی (راه‌های ارتباطی، کاربری اراضی)، پارامترهای توپوگرافی (شیب و ارتفاع و جهت شیب)، پارامترهای زمین‌شناسی (نوع سنگ، فاصله از گسل)، پارامترهای هیدرولوژی (فاصله از رودخانه) به‌عنوان متغیرهای اصلی شناسایی شدند. در این محدوده مجموعاً 46 مورد زمین‌لغزش با استفاده از عکس‌های هوایی مشاهده‌شده که از این میان 36 مورد از پلور تا رینه قرار دارد. برای مدل‌سازی و پیش‌بینی خطر نسبی حرکت‌های توده‌ای در پژوهش حاضر، از مدل تحلیل سلسله مراتبی AHP استفاده خواهد شد. برای وزن‌دهی و مقایسه زوجی متغیرها و زیرمتغیرها با یکدیگر ازنظرت ۳۰ خبره و کارشناس استفاده گردید. درنهایت منطقه موردمطالعه با استفاده از روش سلسله‌مراتبی نقشه پهنه‌بندی خطر وقوع حرکات توده‌ای در پنج پهنه خیلی خطرناک، خطرناک، با خطر متوسط، کم‌خطر و بی‌خطر تهیه گردید. منطقه خیلی خطرناک با تعداد پیکسل خروجی 3773 تقریباً 4/8 درصد منطقه را در برمی‌گیرد. پهنه خطرناک با تعداد پیسکل خروجی 15779، ۲۰ درصد منطقه را در برگرفته است. پهنه با‌ خطر متوسط با تعداد پیکسل خروجی 57335 وسیع‌ترین پهنه در منطقه است که مساحتی در حدود 8/72 درصد منطقه را پوشانده است. پهنه با خطر کم  با تعداد پیکسل خروجی 1302، تقریباً 1/6 درصد منطقه و پهنه بی‌خطر با تعداد پیکسل 380 کم‌ وسعت‌ترین پهنه منطقه می‌باشد که در حدود 0/4 درصد منطقه را در بر‌می‌گیرد.