تجزیه ارتباط صفات مورفولوژیک در کرچک (Ricinus communis L.) با استفاده از نشانگرهای ISSR
نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی ارشد، اصلاح نباتات، گروه اصلاح و بیوتکنولوژی گیاهی دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه
2 نویسنده مسئول مکاتبات، استاد، گروه اصلاح و بیوتکنولوژی گیاهی دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه پست الکترونیک: r.darvishzadeh@urmia.ac.ir
3 دانش آموخته کارشناسیارشد گیاهان دارویی، ادویهای و نوشابهای، گروه علوم باغبانی دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه
doi
10.22092/ijrfpbgr.2016.106169چکیده
کرچک (Ricinus communis L.) یکی از قدیمیترین گیاهان دارویی روغنی در جهان است. این گیاه بهطور گسترده در قسمتهای مختلف ایران پراکنده شده است. بهمنظور شناسایی نشانگرهای ISSR پیوسته با ژنهای کنترلکننده 26 صفت مورفولوژیک در 12 جمعیت کرچک از تجزیه ارتباطی بر اساس اطلاعات حاصل از 16 ترکیب آغازگری ISSR استفاده شد. ارزیابی فنوتیپی جمعیتها در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی ارومیه در سال 1391 انجام گرفت. نشانگر UBC-859 موثرترین نشانگر در بررسی تنوع جمعیتهای کرچک در این تحقیق بود. بر اساس 116 مکان تکثیری توسط آغازگرهای ISSR، ژنوتیپهای مورد بررسی به 6 زیر جمعیت تقسیم شدند. با استفاده از مدل خطی مخلوط (MLM)، 26 مکان پیوسته با 17 صفت مورفولوژیک شناسایی شد. مقدار R2 در محدوده 4/12 (UBC857-5) تا 1/28 درصد (UBC844-2) متغیر بود. اکثر مکانها بهطور اختصاصی با یک صفت پیوسته بودند. مکان UBC812-8 با 8 صفت مورد مطالعه پیوسته بود. وجود نشانگرهای مشترک در میان برخی صفات بررسی شده میتواند ناشی از اثرات پلیوتروپی و یا پیوستگی نواحی ژنومی دخیل در کنترل این صفات باشد. شناسایی نشانگرهای مشترک اهمیت زیادی در بهنژادی گیاهان دارد، زیرا گزینش همزمان چند صفت از طریق انتخاب بهکمک نشانگر (MAS) را امکانپذیر میسازند.