کارکردگرایی الزامات قرآنی در مدل ارتباط دینی
نویسندگان
1 دانشیار پژوهشگاه مطالعات آموزش و پرورش، سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی، تهران، ایران.
2 دانشیار گروه علوم ارتباطات، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران.
3 دانشجوی دکتری علوم ارتباطات، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران.
doi
10.22084/qss.2024.28890.1021چکیده
مقولۀ هدایت انسان توأم با حفظ کرامت انسانی او هدفی است که با خلقت بشرآغاز و پیوسته با نزول وحی به انبیای الهی، بشر را در پیمودن مسیر دشوار حیات مادی یاری رسانده است. در گذشته دین در بسیاری از ساحتهای حیات بشری حضوری پررنگ داشت اما به تدریج جای خود را به ایمان فردی،آنهم به صورت امری کاملاً شخصی نه نهادی و اعتقادی تنزل داد که این آسیب متأثر از اقتضائات ذاتی مدرنیته میباشد. در دنیای کنونی رسانه ها با تمامی مظاهر متنوع خود در انتقال پیام درحوزه های گوناگون ازجمله دین طبق برآیند خود به فعالیت گسترده مشغول بوده و محصول انعکاس پیامهای دینی از رسانههای متعارف موجود با شکل و قالب های نامتوازن، شرایطی فراهم آورده که آحاد جامعه نظاره گر آن هستند.قرآن کریم برای انتقال پیام دینی در ابعاد گوناگون آن، روشهای انتقال مؤثری را پیشبینی و طراحی نموده است. این پژوهش با روش کتابخانه ای و اسنادی و کنکاش درتفاسیری که نوعاً رویکردی ارتباطاتی دارند، مدلی را استخراج که متضمن الزاماتی کاربردی از قرآن میباشد که بکارگیری این الزامات، ذیل مؤلفه های اصول بنیادین محتوا، ابزار مؤثر انتقال، ملازمات منبع، ملازمات دریافت و ملازمات توأمان منبع و دریافت، بستری را فراهم که سبب تحقق انتقال مؤثرتر پیام دینی به مخاطب هدف میگردد. مسلم است که رسانه به عنوان ابزاری اقناعی قابلیت انتقال پیام دینی را به گروههای مختلف مخاطب دارا بوده اما لازمۀ آن کاربست این پارامترها توسط ارتباطگردینی دغدغه مند میباشد .