تاریخچه و قلمرو حق حبس در فقه امامیه (با نگاهی تطبیقی به فقه اهل سنت و حقوق غربی)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری حقوق خصوصی

2 استادیار دانشگاه علوم اسلامی رضوی

doi
چکیده

حق خودداری از انجام تعهد تا اجرای تعهد طرف دیگر، حق حبس نامیده می‌شود. فقهای اسلامی از دیرباز حق حبس را پذیرفته‌اند. در فقه امامیه، تا زمان محقق اردبیلی، کسی در صحت حق حبس تردید نکرده بود و بعد از اینکه ایشان، آن را نامشروع دانست و برخی از محققان از ایشان تبعیت کردند، سید عاملی در مفتاح الکرامه مجدداً تردیدهای محقق اردبیلی و دیگران را پاسخ داد و سایر محققان از ایشان تبعیت کردند. منشأ حق حبس را باید در ارادة ضمنی طرفین جستجو کرد. از این رو، حق حبس نه تنها به تمامی عقود و معاملات تعمیم دارد بلکه بعد از انحلال قرارداد نیز حق حبس جاری است.