اثر رطوبت خاک و نوع ادوات خاک‌ورزی و کاشت بر عملکرد و اجزای عملکرد گندم در اراضی شور ماهشهر

نویسندگان

1 استادیار، گروه زراعت، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.

2 استادیار، گروه خاکشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.

3 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه زراعت، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران

doi
10.22092/ijsr.2023.362714.712
چکیده

هدف این آزمایش ارزیابی تاثیر رطوبت خاک و نوع ادوات خاک‌ورزی و کاشت بر عملکرد و اجزای عملکرد گندم در اراضی شور بندر ماهشهر  بود که به صورت کرتهای یکبار خرد شده در قالب طرح پایه بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. متغیرهای مستقل شامل رطوبت خاک در هنگام خاک‌ورزی در سه سطح 10%، 15% و 20% به عنوان تیمار اصلی و نوع ادوات خاک‌ورزی و کاشت به عنوان تیمار فرعی در چهار سطح شامل 1) بدون کاربرد چیزل­پیلر و کاشت با خطی­کار، 2) بدون کاربرد چیزل­پیلر و کاشت با کف­کار، 3) یک بار کاربرد چیزل­پیلر به عمق 20 سانتی‌متر و کاشت با خطی­کار و 4) یک بار کاربرد چیزل­پیلر به عمق 20 سانتی‌متر و کاشت با کف­کار بود. در شروع خاک‌ورزی، آبیاری مطابق عرف منطقه به روش غرقابی برای کاهش مقاومت کششی خاک در برابر ماشینهای خاک‌ورزی  در زمین شخم نخورده انجام شد و پس از مناسب شدن رطوبت خاک بر اساس تیمار اصلی، شخم با دیسک 24 پره به تعداد یک بار به عمق 15 سانتی متر زده شد. در این آزمایش بیش­ترین وزن کلوخه در شرایط عدم کاربرد چیزل­پیلر و رطوبت خاک 20 درصد خاک و کمترین مقدار در شرایط کاربرد چیزل پیلر و رطوبت 10% خاک در هنگام خاک‌ورزی حاصل شد. بیش‌ترین تعداد پنجه در بوته، تعداد سنبله در متر مربع، تعداد سنبلچه در سنبله، تعداد دانه در سنبله، تعداد دانه در سنبلچه، عملکرد بیولوژیک و عملکرد دانه به کاربرد چیزل‌پیلر و کاشت با کف­کار و کمترین مقدار در شرایط بدون چیزل پیلر و کاشت با خطی کار اختصاص داشت. بطور کلی نتایج نشان داد که کاربرد چیزل­پیلر و کاشت با کف‌کار در شرایط رطوبتی 20% بهترین نتیجه را از لحاظ دانه‌بندی و عملکرد در اراضی شور نشان می‌دهد و می‌تواند برای کاهش اثرات شوری پیشنهاد ­شود.