اثر خاک اره صنوبر و بیوچارهای آن بر روند واجذب کادمیم دریک خاک آهکی

نویسندگان

1 گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، لرستان، ایران.

2 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

3 استادیار گروه علوم خاک، دانشگاه لرستان،دانشکده کشاورزی

4 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات آموزش کشاورزی و منابع طبیعی لرستان، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، خرم

doi
10.22092/ijsr.2023.362716.713
چکیده

کادمیم یکی از رایج‌ترین و خطرناک‎ترین عناصر سنگین در محیط‌زیست است، که پاک‌سازی آن از محیط‌های آبی و خاکی امری ضروری و مهم است. در پژوهش حاضر، در قالب طرح کاملاً تصادفی، اثر خاک اره و بیوچار تهیه‌شده از آن در دو دمای 300 و 600 درجه سلسیوس بر روند واجذب کادمیم در یک خاک لوم سیلتی، در دانشکده کشاورزی لرستان در بهار 1401 بررسی شد. به همین منظور خاک اره و بیوچارهای حاصل از آن در سه سطح صفر، 2%و 4% وزنی به یک خاک آهکی آلوده‌شده به 100 میلی‌گرم بر کیلوگرم کادمیم افزوده شد. نمونه‌برداری از خاک‌های تیمار شده، 90 روز بعد از آلوده شدن خاک‌ها با کادمیم و خوابانیدن تحت شرایط رطوبت مزرعه، انجام گرفت. به‌منظور بررسی روند واجذبی، در دوره‌های زمانی مختلف از 5 تا 2880 دقیقه، نمونه‌ها به‌وسیله عصاره گیرEDTA عصاره‌گیری و غلظت کادمیم موجود در نمونه‌ها تعیین شد. نتایج نشان داد که کمترین میزان واجذب کادمیم در تیمار 4% وزنی بیوچار خاک اره 600 درجه سلسیوس بود که نسبت به شاهد به میزان 80/5% کاهش داشت. مقادیرکادمیم واجذب شده در خاک‌های تیمار شده با خاک اره نسبت به شاهد تفاوت معنی‌داری نداشتند. واجذب کادمیم در تمامی تیمارها در زمان‌های اولیه بیشترین مقدار بود و با گذشت زمان کاهش یافت. به‌عبارت‌دیگر 50% واجذب کادمیم در 2 ساعت اولیه رخ داد. بر اساس ضریب تعیین (0/94) و خطای استاندارد (0/23)، معادله تابع توانی به‌عنوان بهترین معادله پیش‌بینی کننده روند واجذب کادمیم در خاک موردبررسی به دست آمد؛ بنابراین در این تحقیق تیمار 4%وزنی بیوچار خاک اره در دمای 600 درجه سانتی‌گراد به‌عنوان بهترین تیمار به‌منظور کاهش آلودگی ناشی از کادمیم معرفی می‌گردد.