پاسخ‌های تغذیه‌ای و فیزیولوژیکی نارنگی انشو با پایه اسموت ‌فلت ‌سویل در شرایط خاک‌های آهکی

نویسندگان

1 دانشیار بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران

2 استادیار بخش علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران

doi
10.22092/ijsr.2023.360671.686
چکیده

پایه اسموت­فلت­سویل(Citrus spp.)، به عنوان یکی از پایه­های متحمل به آهک خاک و همچنین متحمل به بیماری تریستیزای مرکبات گزارش شده است. هدف پژوهش حاضر ارزیابی روند رشد و تحمل پایه اسموت­فلت­سویل به خاک‌های آهکی شرق مازندران بود. بدین منظور، آزمایشی به مدت دو سال درقالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در هفت خاک با دامنه کربنات کلسیم معادل از 2% تا 45% انجام شد. واکنش‌های گیاهی شامل روند رشد رویشی، وزن خشک، شاخص‌ درجه زردی، کلروفیل، غلظت عناصر غذایی در برگ و ریشه بود. نتایج نشان داد که بیشترین میانگین وزن خشک اندام هوایی از خاک­های با آهک کل 9% حاصل شد. درجه زردی برگ نهال­های روی این پایه در خاک­های مختلف، تفاوت معنی­داری با هم نداشتند. میانگین غلظت آهن کل در ریشه‌ها، 1/11 برابر میانگین غلظت آن در برگ‌ها بود که تجمع و رسوب آهن در ریشه‌ها را نشان می‌داد. مقدار منگنز قابل استفاده در بیشتر خاک‌ها برای درختان مرکبات بیش از حد مطلوب بود، اما میانگین غلظت منگنز برگ نهال­ها در بیشتر خاک‌ها کمتر از حد کفایت بود. میانگین غلظت منگنز در ریشه نهال­ها، 6/4 برابر میانگین غلظت آن در برگ بود. به طور کلی از عناصر پرمصرف، منیزیم و گوگرد به ترتیب بیشترین وکمترین راندمان انتقال از ریشه به اندام هوایی داشتند و از عناصر کم مصرف، آهن فعال و آهن کل به ترتیب بیشترین و کمترین راندمان انتقال را داشتند. نتایج این پژوهش نشان داد که شاخص زرد برگی نهال­ها در خاک­های مختلف تفاوت معنی­داری با هم نداشتند و این پایه متحمل به آهک خاک است. بنابراین پایه اسموت فلت سویل می­تواند جایگزین مناسبی برای پایه نارنج در خاک­های آهکی (به ویژه خاک­های با آهک متوسط و زیاد) باشد.