روش‌شناسی علمی پاسخگویی به شبهات در سیرۀ رضوی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد علوم قرآن و حدیث دانشگاه علوم اسلامی رضوی

2 دانشیار علوم قرآن و حدیث دانشگاه علوم اسلامى رضوى

doi
10.22034/farzv.2021.278014.1633
چکیده

پاسخگویی به شبهات نیازمند دانستن و به‌کار بردن مهارت‌هایی است که بخشی از آن‌ها به توانمندی‌های علمی نامبردار است. این نوشتار به گونه تحلیلی توصیفی سامان یافته و در پی یافتن روش‌های علمی پاسخگویی به شبهات در سیرۀ رضوی است. با دقت در سیرۀ امام هشتم شیعیان می‌توان دریافت که این توانمندی‌ها به شکلی روشمند به دو دستۀ عقلی و نقلی تقسیم شده است. بنا بر یافته‌های این نوشتار،  برخی از روش‌هایی که امام رضا (ع) در پاسخگویی به شبهات از آن‌ها بهره می‌گرفتند عبارت است از: استناد به قرآن مجید و سنت نبوی، توجه به خاستگاه‌ها و علت‌های ایجاد شبهه، بهره‌مندی از برهآن‌های معقولیت، خُلف و سَبر و تقسیم، توسعه روش‌شناختی، ابطال لازمه‌های نادرست شبهه، استناد به انگاره‌های مورد قبول مخاطب، محسوس‌سازی معقولات، تبیین صحیح مفاهیم و انگاره‌های شبهه و بهره‌گیری از تاریخ صحیح.