مقایسه اثربخشی درمان روان‌پویشی کوتاه‌مدت و درمان هیجان‌مدار بر کاهش اضطراب در افراد دارای نشانگان اختلال شخصیت وابسته

نویسندگان

1 گروه روانشناسی، واحد نایین، دانشگاه آزاد اسلامی، نایین، ایران.

2 گروه علوم پایه، واحد نایین، دانشگاه آزاد اسلامی، نایین، ایران

3 گروه روانشناسی، واحد نایین، دانشگاه آزاد اسلامی، نایین، ایران

4 گروه روانشناسی، واحد نایین، دانشگاه آزاد اسلامی، نایین، ایران(نویسنده مسئول).

doi
10.22038/mjms.2025.26887
چکیده

مقدمه: اختلال شخصیت وابسته یکی از شایع‌ترین اختلالات خوشه C است که با نیاز افراطی به مراقبت، ترس از جدایی و اضطراب‌های شدید همراه است. اضطراب در این بیماران می‌تواند به‌طور جدی عملکرد فردی و اجتماعی آن‌ها را مختل کند.روش کار: پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی درمان روان‌پویشی کوتاه‌مدت و درمان هیجان‌مدار بر کاهش اضطراب در افراد دارای نشانگان اختلال شخصیت وابسته انجام شد. طرح پژوهش نیمه‌آزمایشی با پیش‌آزمون-پس‌آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل مراجعان مراکز روان‌شناختی شهر تهران در سال ۱۴۰3 بود که بر اساس ملاک‌های ورود و خروج انتخاب شدند. نمونه شامل ۴۵ نفر بود که به‌صورت تصادفی در سه گروه درمان روان‌پویشی کوتاه‌مدت (۱۵ نفر)، درمان هیجان‌مدار (۱۵ نفر) و گروه کنترل (۱۵ نفر) جایگزین شدند. ابزار پژوهش پرسشنامه اضطراب بک (BAI) بود. گروه مداخله اول طی ۱۱ جلسه درمان روان‌پویشی کوتاه‌مدت بر اساس پروتکل دوانلو و گروه مداخله دوم طی ۱۰ جلسه درمان هیجان‌مدار بر اساس پروتکل گرینبرگ را دریافت کردند. داده‌ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره بررسی شد.نتایج:  نتایج نشان داد هر دو درمان روان‌پویشی کوتاه‌مدت و هیجان‌مدار در کاهش اضطراب مؤثر بودند، اما بین دو رویکرد تفاوت معناداری مشاهده نشد.نتیجه‌گیری: یافته‌ها بیانگر آن است که هر دو رویکرد می‌توانند به‌عنوان مداخلات کارآمد در کاهش اضطراب بیماران دارای نشانگان اختلال شخصیت وابسته مورد استفاده قرار گیرند.