طراحی مدلی برای بررسی رقابت پذیری در سطح بنگاه با استفاده از مدلسازی معادلات ساختاریافته ( مطالعه موردی: شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران)
نویسندگان
1 دانشیار دانشکده مدیریت دانشگاه تهران
2 استادیار دانشکده مدیریت دانشگاه تهران
3 دانشجوی دکتری مدیریت دانشگاه تهران
doi
چکیده
از جمله مشکلات مهم امروز صنعت کشور عدم رقابتپذیری میباشد. یکی از ارکان این مشکل عدم وجود یک رویکرد مشخص بمنظور افزایش رقابتپذیری است. همچنین ارتباط مستقیمی بین افزایش توان رقابتی یا رقابتپذیری یک کشور و توان رقابتی بنگاهها وجود دارد. لذا در این مقاله قصد داریم که مدلی برای بررسی و اندازهگیری رقابتپذیری یا توان رقابتی بنگاه ارائه نماییم. این تحقیق در شرکت صنایع پتروشیمی ایران انجام شده است. برای استخراج مدل مفهومی، از یک طرف نظریات، تئوریها، مدلها، رویکردها و چارچوبهای مرتبط با رقابتپذیری در سطوح مختلف بنگاه، صنعت و ملی و از طرف دیگر تحقیقات پیشین مورد بررسی قرار گرفت. نتیجه آن شناسایی رویکردهای اصلی مورد استفاده در تدوین مدل مفهومی اولیه بود که عبارتند از: رویکردهای سیستمی، دارایی- فرآیند- عملکرد، مبتنی بر قابلیت و مبتنی بر بازار. بر اساس این رویکردها مدلی با سه جزء اصلی منابع ورودی سازمان، موقعیت بنگاه در بازار و توان خلاقیت و نوآوری توسعه داده شد. سپس با استفاده از تکنیکهای تحلیل عاملی و مدلسازی معادلات ساختاریافته این مدل با چندبار اصلاح نمودن، نهایتاً به اثبات رسید. طبق نتایج کسب شده از این کار تحقیقاتی، مشخص شد که توان رقابتی شرکت صنایع پتروشیمی ایران بیش از هر چیز وابسته به منابع است. به عبارت دیگر رویکرد این شرکت رویکرد مبتنی بر منابع ورودی بنگاه است که پیشنهاد میشود به رویکرد ترکیبی مبتنی بر منابع و خلاقیت و نوآوری تغییر یابد.