تاثیر اسانس ریحان (Ocimum basilicum) بر عملکرد رشد، فاکتورهای خونی، ظرفیت آنتی اکسیدانی و کیفیت گوشت جوجه‌های گوشتی

نویسندگان

1 استادیار، گروه مهندسی کشاورزی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران

2 دانش آموخته، گروه مهندسی کشاورزی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران

3 دانشیار، گروه مهندسی کشاورزی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران

doi
10.22092/mpt.2025.370768.1200
چکیده

این پژوهش با هدف بررسی اثر سطوح مختلف اسانس ریحان (Ocimum basilicum) بر عملکرد رشد، شاخص‌های خونی، ظرفیت آنتی‌اکسیدانی و کیفیت گوشت جوجه‌های گوشتی انجام شد. بدین منظور تعداد 300 قطعه جوجه یک‌روزه سویه راس 308 در قالب طرح کاملاً تصادفی با پنج تیمار آزمایشی شامل جیره شاهد، سه سطح اسانس ریحان (200، 400 و 600 میلی‌گرم بر کیلوگرم) و آنتی‌بیوتیک ویرجینامایسین (150 میلی­گرم بر کیلوگرم) با چهار تکرار و هر تکرار 15 قطعه مورد استفاده قرار گرفتند. نتایج نشان داد که اسانس ریحان، به‌ویژه در سطح 600 میلی­گرم بر کیلوگرم، موجب بهبود معنی‌دار ضریب تبدیل غذایی و افزایش وزن بدن شد (P < 0.05)  و در برخی شاخص‌ها عملکردی مشابه تیمار ویرجینامایسین عمل کرد. مصرف اسانس همچنین موجب کاهش کلسترول و LDL خون و افزایش فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانی سوپراکسید دسموتاز و گلوتاتیون پراکسیداز ( SOD و GPx ) شد، در حالی‌که تغییر معنی‌داری در HDL و تری‌گلیسرید مشاهده نشد. علاوه بر این، اسانس ریحان سبب کاهش درصد چربی و افزایش پروتئین در گوشت عضله سینه گردید، بدون آنکه تأثیر معنی­داری  بر ویژگی‌های بافتی گوشت داشته باشد. در مجموع، یافته‌ها نشان می‌دهد که استفاده از اسانس ریحان می‌تواند به‌عنوان یک جایگزین طبیعی و کارآمد برای آنتی‌بیوتیک‌های محرک رشد در تغذیه جوجه‌های گوشتی توصیه شود.