جایگاه بارگاه رضوی در منازعات سیاسی مذهبی میان صفویان و ازبکان در عصر اول حکومت صفوی(907 – 1038 ق)
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای تاریخ ایران دورۀ اسلامی دانشگاه شیراز
2 دانشیار گروه تاریخ اسلام دانشگاه شیراز
doi
10.22034/farzv.2020.120008چکیده
پایهگذاری حکومت صفوی توسط شاه اسماعیل در سال 907 قمری حساسیت همسایگان سنی مذهب را برانگیخت. در این بین ازبکان با داعیههای مذهبی و توسعه طلبیهای ارضی حملات مختلفی را به شهرهای مختلف خراسان از جمله مشهد تدارک دیدند که در این تهاجمات بارگاه رضوی نقش مهمی ایفا کرد. پژوهش پیشرو به روش توصیفی تحلیلی مبتنی بر متون کتابخانهای درصدد پاسخ به این سؤال است که بارگاه رضوی در این منازعات چه جایگاهی داشته است؟ یافتهها حاکی از این واقعیت است که بارگاه رضوی نه تنها از روند این منازعات تأثیراتی پذیرفته بلکه بر جریان آنها نیز اثر گذاشته است؛ بدین ترتیب که تهاجمات ازبکان به مشهد موجب دستبردهای گوناگون آنها به بارگاه رضوی شد؛ اما همین تهاجمات زمینهای برای توجه بیشتر شاهان صفوی به مسئله زیارت مشهد و بازسازی حرم مطهر را فراهم کرد. همچنین صفویان توانستند از ظرفیتهای متعدد بارگاه رضوی به منظور مقابله با ازبکان استفاده کنند.