ارزیابی تاثیر محلول‌پاشی ملاتونین و متیل جاسمونات بر محتوای ترکیبات فنلی و فلاونوئیدی گیاه دارویی خرفه

نویسندگان

1 بخش بیوتکنولوژی کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان

2 بخش علوم و مهندسی صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان

3 بخش علوم و مهندسی صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان

4 بخش بیوتکنولوژی کشاورزی دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید باهنر کرمان

doi
10.22092/mpt.2024.365969.1155
چکیده

متیل‌جاسمونات و ملاتونین به عنوان تنظیم کننده‌های سلولی با تاثیر بر فرآیندهای رشد و نمو گیاهان باعث افزایش کیفیت و کمیت محصول می‌شوند. با توجه به اهمیت گیاهان دارویی و متابولیت‌های ثانویه‌ی گیاهی، هدف پژوهش حاضر ارزیابی تاثیر محلول‌پاشی متیل‌جاسمونات و ملاتونین بر محتوای ترکیبات فنلی و فلاونوئیدی گیاه دارویی خرفه (Portulaca oleracea L.) بود. این پژوهش در گلخانه تحقیقاتی بیوتکنولوژی دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید باهنر کرمان در ۲۱ خرداد ماه 1402 آغاز شد. محلول‌پاشی از ۱۶ مرداد ماه یعنی بعد از رشد رویشی و قبل از رفتن گیاه به مرحله‌ی گلدهی در فاصله‌های زمانی هر دو روز یک بار به مدت دو هفته ادامه داشت. تیمارهای آزمایش شامل آب مقطر (شاهد)، متیل جاسمونات، ملاتونین، ترکیب توام متیل جاسمونات و ملاتونین و هر کدام در دو غلظت (1/0 و 5/0 میلی‌مولار) بود. برای انجام آنالیز آماری از طرح کاملا تصادفی با سه تکرار استفاده ‌شد. نتایج نشان دادند که محلول‌پاشی متیل جاسمونات، ملاتونین و ترکیب توام متیل جاسمونات و ملاتونین با غلظت‌های 5/0 میلی‌مولار و 1/0 میلی‌مولار تاثیر معنی‌داری بر افزایش محتوای ترکیبات فنلی و فلاونوئیدی گیاه خرفه داشتند (05/ 0≥P ). بیشترین مقادیر فنل کل و فلاونوئید کل در شرایط محلول‌پاشی 5/0 میلی‌مولار ملاتونین به دست آمد که به ترتیب به میزان 28/3 و 95/0 برابر بیشتر از محتوای این ترکیبات در نمونه شاهد بودند. بر اساس نتایج حاصل از این پژوهش محلول‌پاشی با ملاتونین در غلظت 5/0 میلی‌مولار به علت تاثیر معنی‌دار بر افزایش محتواهای فنل و فلاونوئید کل در گیاه دارویی خرفه پیشنهاد می‌گردد.