فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

گیاه حنا (Lawsonia inermis)، به دلیـل ترکیبـات فنلی (کومارین‌ها ، فلاوونوئیـدها، نفتالین و مشتقات اسید گالیک)، تری ترپنوئیدها، استروئیدها و هیدروکربن‌های آلیفاتیک از مهمترین گیاهان دارویی محسوب می شود. بدین منظور بهینه سازی شـرایط اسـتخراج ترکیبـات فنولی از عصاره متانولی برگ حنا توسط روش فراصوت و مقایسـه آن بـا روش غوطه وری انجام گرفت. آزمون‌ها بر مبنای طراحی باکس بنکن جهت ارزیابی اثر متغیرهای مستقل بر عملکرد پاسخ (راندمان استخراج ترکیبات فنولی) و همچنین پیشگویی بهترین مقدار پاسخ انجام شد. تأثیر عوامل مختلفی مانند دما (10، 25 و 40 درجه سانتی گراد)، زمان (5، 20 و 30 دقیقه) وpH (6، 7 و 8) بر کارایی فرایند بررسی شد. نتایج نشان داد در زمان 30 دقیقه و دمای استخراج 32 درجه سانتی گراد و33.6=pH، بیشترین بازده استخراج ترکیبات فنولی به میزان 49.8 درصد بدست آمد. تحت این شرایط میزان استخراج ترکیبات فنولی از عصاره بیش از 15 میلی گرم بر حسب گالیک اسید به ازای 1 گرم پودر اولیه و میزان شاخص IC50 برابر 0.48 میلی گرم در میلی لیتر بود. مقایسه بین دو روش استخراج، نشان داد که بازده استخراج ترکیبات مؤثره گیاه در روش فراصوت نسبت به روش خیساندن به مقدار 49.8 درصد بیشتر است. مقدار بازده استخراج از مقدار 10.28 میلی گرم بر گرم بر حسب گالیک اسید در روش غوطه وری به مقدار 15.4 در روش فراصوت افزایش یافت.