فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیدهعسل که با نام «انگبین» نیز شناخته می‌شود، ماده غذایی شیرین و کامل، جهت تامین سلامت روح و جسم انسان می باشد. این ماده نه تنها یک منبع غذایی حیاتی است، بلکه استفاده های دیگری نیز دارد. در زمانهای بسیار دور از عسل برای مومیایی کردن اجساد استفاده می شده است. عسل طبیعی به دلیل داشتن انواع ترکیبات قندی، آمینواسیدها، آنزیم ها، ترکیبات فنلی، املاح معدنی ، ویتامین ها ، رنگدانه ها و مواد معطر دارای خواص درمانی بسیار زیادی است. منشاء این ترکیبات از شهد گل یا بدن زنبور عسل و یا میکروارگانیسم ها می باشد. یک ویژگی مهم عسل آن است که این ماده طبیعی به دلیل داشتن آب اندک، در مدت طولانی فاسد نمی‌شود. عسل طبیعی فواید سلامتی مختلفی دارد. مشخص شده است که منشا بیماری های بدنی و روانی، استرس های داخلی و خارجی می باشند. این ترکیبات سبب افزایش ترکیبات مضری به نام گونه های فعال رادیکالی و غیر رادیکالی میشوند که سبب اکسیداسیون ترکیباتی چون پروتیین ها و لیپیدها می شوند و سبب ایجاد التهاب مزمن در بافت ها و اندام ها می شوند. این التهاب مزمن سبب مرگ گسترده سلول ها و کاهش کارکرد طبیعی اندام می شوند.  عسل حاوی ترکیبات آنتی اکسیدان و ضد التهاب بسیار قوی است که گونه های فعال بخصوص رادیکال های آزاد را غیر فعال کرده و بدینترتیب سبب درمان انواع بیماری های التهابی مانند مشکلات قلبی عروقی، تنفسی، پوستی، عصبی، دیابت، چاقی و انواع سرطان ها و سایر نارسایی ها می شود. در بین ترکیبات ضد التهابی عسل، پلی فنل ها نقش بسیار موثری در خواص درمانی عسل دارند. عسل نه تنها سبب درمان بلکه سبب پیشگیری از انواع بیماریها می شود. این خاصیت بدلیل تنظیم و تقویت فعالیت سیستم ایمنی می باشد که در برابر انواع عفونت ها، بدن دارای ظرفیت بالای دفاعی خواهد بود. پلی فنل ها همچنین سبب ایجاد رنگ های متنوع عسل ها می شوند. البته رنگدانه های دیگر ماتتد کارووتنویید ها و گزانتوفیل ها هم در عسل وجود دارند که تمامی این رنگدانه ها خواص آنتی اکسیدانی داشته و ضد التهاب می باشند. یه این دلیل عسل های تیره تر خواص درمانی بالاتری دارند.عسل همچنین بدلیل وجود ترکیباتی چون آب اکسیژنه و پپتیدهای کوچک، خواص  درمانی، ضدعفونی کننده و ضد میکروبی دارد و سبب ترمیم بافت ها و بهبود و درمان انواع زخم ها ی درونی مانند زخم های گوارشی و بیرونی مانند انواع خشکی ها، لک و آکنه، اگزما می شود. برخلاف انواع داروهای رایج، مصرف عسل هیچگونه  عوارض جانبی ندارد. عسل دارای آنزیم هایی است که منشاء اکثر آنها از زنبور است. بنابراین نوع و نژاد زنبور عسل تاثیر زیادی بر فراوانی و فعالیت آنزیمهای موجود در عسل دارد.  برخی از این آنزیم ها سبب افزایش خاصیت آنتی باکتریال عسل شده و برخی برای پی بردن به تازگی عسل استفاده می شوند. ماندگاری عسل و کهنه شدن آن سبب کاهش فعالیت آنزیم های عسل می شود. ترکیبات شیمیایی موجود در عسل بستگی به نوع تغذیه زنبور دارد، بطوریکه نوع شهدی که زنبور از آن تغذیه نموده است، سبب تفاوت در ترکیبات شیمیایی عسل و کیفیت آن می شود. خواصی همچون رنگ، بو و مزه عسل به تغذیه زنبور از شهد گل باز می گردد. بهترین راه تشخیص عسل طبیعی از عسل تقلبی اندازه گیری فاکتور های شیمیایی عسل در آزمایشگاه تخصصی است. با توجه به تقلبات فراوانی که در صنعت عسل وجود دارد، آشنایی با محتوای عسل، می تواند سبب آگاهی مردم شود. عسل طبیعی جایگزین بسیار موثری برای انواع داروها می باشد. در این مقاله سعی شده است اطلاعات جامعی از ترکیبات شیمیایی عسل طبیعی ارائه شود.