فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کلوس (Kelussia odoratissima Mozaff.)، گونه انحصاری و در معرض خطر ایران است. این پژوهش جهت بررسی پراکندگی، موقعیت جغرافیایی، شرایط ادافیک و اقلیمی، پوشش گیاهی، فنولوژی و آفات و بیماری‌ها در طول سالهای 1396-1400 صورت گرفت. نتایج نشان داد که کلوس در کوهستان‌های زاگرس مرکزی در ارتفاع 2000 تا 3163 متر با اقلیم نیمه-مرطوب سرد (حداقل دمای 6/2، حداکثر دمای 17 درجه سلسیوس و متوسط بارندگی سالانه 1000 میلیمتر) می‌روید. خاک رویشگاه‌ها رسی سیلتی از نظر بافت، غنی از عناصر ضروری و دارای مقدار کافی مواد آلی بود. خروج اندام‌هوایی کلوس نیمه اسفند تا ابتدای فروردین آغاز می‌شود و رشد رویشی آن تا آخر خرداد ادامه می‌یابد. مرحله زایشی در نیمه اول تیر آغاز می-شود و گل‌های آن در طول نیمه تیر تا آخر تیر تشکیل می‌شوند، سپس رسیدگی و ریزش بذر به ترتیب در نیمه اول شهریور و نیمه دوم شهریور رخ می‌دهد. برداشت بی رویه و نادرست و آفاتی مانند سوسک بذرخوار (Anobiidae)، گونه‌ای شب‌پره (Eupithecia sp.) و لارو حشره Aethes francillana گیاه را در معرض انقراض قرار داده‌اند. تقویت نقش جوامع محلی، قرق مداوم رویشگاه، مبارزه با آفات و بیماری‌ها، ایجاد رویشگاه جدید و نگهداری ژرم‌پلاسم و جمع‌آوری جمعیت‌ها در برنامه‌های آینده می‌تواند از راهکارهای حفاظتی بسیار مهم برای جلوگیری از نابودی این گونه باشد.