مطالعه اثر کشت طولانی مدت انگور بر روی کانی‌شناسی اجزاء خاک و شکل‌های مختلف پتاسیم در دو منطقه ملایر

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ملایر

doi
10.22092/ijsr.2020.122497
چکیده

نیاز کودی به عنصر پتاسیم تحت تاثیر نوع گیاه و مدت زمان کاشت آن و وابسته به منبع خاکی آن است. هدف از این تحقیق بررسیاثر کشت دراز مدت بر کانی­شناسی اجزاء خاک و شکل­های مختلف پتاسیم در باغات انگور در شهرستان ملایر است. خاک­رخ­ها در دو منطقه با بافت سنگین و سبک حفر شدند. خصوصیات فیزیکی، شیمیائی و شکل­های مختلف پتاسیم خاک­ها تعیین شد.اجزاء خاک جدا شدند و کانی­شناسی جزء شن، سیلت و رس در برخی افق­های خاک­رخ­ها تعیین شد.مقادیر میانگین پتاسیم محلول، تبادلی، غیرتبادلی و کل به ترتیب از 8/15 تا 1/62، 8/216 تا 8/540، 395 تا 1897 و 8322 تا 13416 میلی­گرم برکیلوگرم در خاک­رخ­ها متغییر بود. پتاسیم محلول و تبادلی با کربن آلی (67/0r2=) و میزان رس (42/0 r2=)دارای ارتباط مثبت معنی­داری بودند. آهک و سیلت با اشکال پتاسیم دارای ارتباط منفی و در برخی موارد معنی­دار(62/0 r2=) بودند. نتایج کانی­شناسی در جزء رس نشان داد که منطقه با بافت درشت عمدتا" حاوی ایلایت بیشتر و منطقه با بافت سنگین حاوی ورمی­کولایت و سپس اسمکتایت بیشتری بود. کانی­های مختلط ایلایت-اسمکتایت،ایلایت–ورمی­کولایت،و کلرایت-اسمکتایت دربخش سیلت نمونه­ها بیشتر مشاهده شدند و نقش اصلی کنترل شکل­های متفاوت پتاسیم را در این جزء داشتند. کشت دراز مدت انگور در هر دو منطقه باعث کاهش پتاسیم کل نسبت به اراضی بایر کناری شده است. توصیه می­شود برای آزادسازی پتاسیم از جزء غیرتبادلی، مصرف کود پتاسه از طریق آزمون خاک برآورد گردد