برآورد هدایت هیدرولیکی با استفاده از چند ویژگی زودیاب خاک
نویسندگان
1 استادگروه علوم و مهندسی خاک دانشکده کشاورزی، دانشگاه رفسنجان
2 استادیار گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد
3 استاد دانشگاه تربیت مدرس
4 دانشجوی دکتری گروه علوم و مهندسی خاک دانشکده کشاورزی ، دانشگاه شهرکرد
5 استاد گروه علوم و مهندسی خاک دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد
6 دانشیار دانشکده مهندسی معدن، ژئوفیزیک و نفت ، دانشگاه صنعتی شاهرود
doi
10.22092/ijsr.2020.122159چکیده
هدایت هیدرولیکی اشباع خاک یکی از مهمترین خصوصیات هیدرولیکی خاک است که بر حرکت آب در خاک مؤثر میباشد. هدف از این پژوهش برآورد مهمترین پارامترها در پیشبینی و مدلسازی هدایت هیدرولیکی اشباع به وسیله خصوصیات زودیافت خاک، و با استفاده از درخت تصمیمگیری و تخمینگر خطا Cross Validation و Re substitution بود.دراین پژوهش، 72 نمونه خاک از شش بافت مختلف از روستای مرغملک و شهرستان شهرکرد گردآوری شد. خصوصیات زودیافت خاک در چهار سناریو (سناریو اول:pH ، EC، درصد شن و رس، ماده آلی، کربنات کلسیم، میانگین وزنی قطر خاکدانه خشک و مرطوب، جرم مخصوص ظاهری و رطوبت اشباع، سناریو دوم: کربنات کلسیم، ماده آلی، درصد شن و رس، جرم مخصوص ظاهری، درصد سنگریزه، مقاومت الکتریکی، ثابت دیالکتریک، مقاومت نفوذ به ریشه، سناریو سوم:pH ،EC، میانگین هندسی قطر ذرات، انحراف معیار هندسی قطر ذرات، ماده آلی، کربنات کلسیم، میانگین وزنی قطر خاکدانه خشک و مرطوب، جرم مخصوص ظاهری و رطوبت اشباع و سناریو چهارم: کربنات کلسیم، ماده آلی، میانگین هندسی قطر ذرات، انحراف معیار هندسی قطر ذرات، جرم مخصوص ظاهری، درصد سنگریزه، مقاومت الکتریکی، ثابت دیالکتریک، مقاومت نفوذ به ریشه) به نرمافزار معرفی شدند. هدایت هیدرولیکی اشباع نمونهها با استفاده از تک رینگ اندازهگیری شد. نتایج حاصل نشان داد که رطوبت و پس از آن ویژگیهای ساختمانی مانند انحراف معیار هندسی قطر ذرات در سناریوی اول، ماده آلی، جرم مخصوص ظاهری در سناریوی دوم، جرم مخصوص ظاهری و پایداری خاکدانه در سناریوی سوم و ماده آلی و جرم مخصوص ظاهری در سناریوی چهارم مهمترین پارامترهای اثرگذار بر هدایت هیدرولیکی اشباع میباشند. همبستگی میان دادههای پیشبینیشده با درخت تصمیمگیری و دادههای اندازهگیری شده در سناریوی دوم و چهارم 83/0 و 82/0 و در سناریو اول و سوم 79/0 بهدست آمد. با توجه به میزان خطا و %RMSE هر چهار سناریو در مدلسازی موفق بودهاند. اما %RMSE در سناریو دوم وچهارم کمتر و ضریب همبستگی بیشتر از دو سناریوی دیگر بوده است. مقدار RMSE نیز در چهار سناریو به ترتیب 79/0، 83/0، 79/0 و 82/0 بود.