پهنهبندی مقدار مادهآلی و توزیع اندازه ذرات خاک در کاربریهای مختلف با استفاده از زمینآمار و سنجش از دور در حوضه آبخیز بارده استان چهارمحال و بختیاری
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم و مهندسی خاک، دانشگاه شهرکرد
2 استادیار گروه علوم و مهندسی خاک دانشگاه شهرکرد
3 استاد گروه علوم و مهندسی خاک، دانشگاه شهرکرد
4 دانشیار گروه علوم و مهندسی خاک، دانشگاه شهرکرد
doi
10.22092/ijsr.2019.125085.429چکیده
خاک یکی از منابع طبیعی و سرمایهای هر کشوری است که بایستی بهطور جدی در آمایش سرزمین در مقیاس ملی و محلی مورد توجه قرار گیرد. این پژوهش با هدف بررسی تاًثیر کاربری اراضی بر مقدار ماده آلی و توزیع اندازه ذرات خاک در حوضه آبخیز بارده بهمنظور استفاده از اطلاعات به دست آمده در تصمیمگیریهای مـدیریتی انجام شد. نمونهبرداری بهصورت تصادفی و مرکب از دو عمق صفر تا 5 و صفر تا20 سانتیمتری سطح خاک از 140 نقطه انجام گردید. تجزیهوتحلیل آماری ویژگیها در کاربریها انجام و سپس بهمنظور مطالعه الگوی ساختار مکانی ویژگیها، میانیابی و پهنهبندی به روش کریجینگ صورت گرفت و در آخر با استفاده از تصاویر لندست 8 رابطه ویژگیهای خاک با تشعشع، انعکاس و درجه حرارت تشعشعی به کمک مدلهای رگرسیون بررسی شدند. نتایج تجزیهوتحلیل آماری ویژگیها نشان داد در دو عمق نمونهبرداری صفر تا 5 و صفر تا20 سانتیمتری در کاربریهای مختلف ضریب تغییرات تفاوت چندان بالایی را نشان نمیدهد. نتایج پهنهبندی ویژگیها نشان دادند که الگوی توزیع ماده آلی و توزیع اندازه ذرات بهطور عمده ناشی از تغییرپذیری فاکتورهای ذاتی خاک (مانند مواد مادری) و بخشی از آن توسـط شیوههای مدیریـتی (مانند عملیات مدیریتی خـاک) میباشد. تغییرات ضرایب همبستگی حاکی از قویترین رابطه بین مقدار ماده آلی، رس، سیلت و شن با میزان بازتاب در محدوده نور مرئی، مادونقرمز نزدیک و پانکروماتیک مادونقرمز طولموج بلند از طیف الکترومغناطیس بود. مقایسه قدرت همبستگی بین بازتاب باندها و مقدار ماده آلی در بخش مادونقرمز نزدیک همبستگی بیشتری را نشان داد. اعتبارسنجیهای انجام شده نشان دادند که نقشههای به دست آمده به روش زمینآماری و سنجش از دور بهخوبی توزیع ویژگیها را نشان میدهند.