فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آویشن‌باغی (Thymus vulgaris L.) از جمله گیاهان دارویی مهم بوده که علاوه بر مصارف دارویی، در صنایع غذایی، بهداشتی و آرایشی نیز کاربرد دارد. اسانس آویشن به دلیل وجود تیمول و کارواکرول دارای اثرات ضد‌قارچی و ضد‌باکتریایی قوی می‌باشد. نماتدهای مولد گره ریشه (Meloidogyne spp.) از تمام نقاط دنیا بر روی بسیاری گیاهان از جمله گیاهان دارویی گزارش شده‌اند. گونه‌های مختلف این جنس در سطح جهان، مهم‌ترین جنس در بین نماتدهای گیاهی بوده و یکی از پنج عامل درجه اول بیماری‌زا در گیاهان به شمار می‌آیند. طی بازدید‌های به عمل آمده در بهار 1400، از مزارع استان خراسان رضوی (اطراف مشهد)، علایمی نظیر پژمردگی، زردی و کم رشدی در بوته‌های آویشن باغی مشاهده گردید. به‌منظور بررسی عامل این عارضه، نمونه‌هایی از خاک و ریشه در این مزارع جمع‌آوری شده و به آزمایشگاه منتقل گردید. جهت شناسایی گونه نماتد، از خصوصیات ریخت‌شناسی لارو و نیز شکل برش انتهایی بدن نماتد ماده استفاده شد و در نهایت با استفاده از واکنش زنجیره‌ای پلیمراز آلودگی نمونه‌ها بهMeloidogyne javanica تایید ‏گردید. درسال‌های اخیر بدلیل افزایش سطح زیرکشت گیاهان دارویی، استفاده فراوان از آنها در تهیه داروها و نیز مطالعات پراکنده‌ای که در کشورهای مختلف از جمله ایران پیرامون نماتدهای انگل گیاهان دارویی وجود دارد، گسترش سیستم‌های جدید شناسایی و پایش می‌تواند نقش حیاتی در مدیریت موثر نماتدهای انگل گیاهان دارویی ایفا کند. هدف از این مقاله، شناسایی و ردیابی عامل بیماری در نمونه‌های دارای علائم مشکوک نماتدی در گیاه آویشن باغی و ارائه راهکارهای مدیریتی آن می‌باشد.