فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نمدار (Tilia platyphyllus Scop) یکی از گونه‌های درختی مهم موجود در نوار جنگلی شمال کشور است که بخش‌های مختلف آن دارای مصارف متعدد می‌باشد. به سبب وجود خواب دوگانه (مکانیکی و فیزیولوژیکی)، جوانه‌زنی بذر این گونه با مشکل مواجه است. در این بررسی تأثیر تیمارهای مختلف بذر شامل 1) سرمادهی و نوع بستر کاشت، 2) اسید جیبرلیک پس از سرمادهی، 3) خراش‌دهی با اسید سولفوریک و سرمادهی و 4) گرمادهی و سرمادهی بر شکستن خواب و جوانه‌زنی بذر نمدار مورد ارزیابی قرار گرفت. همچنین جوانه‌زنی بذرها، کاشت مستقیم بذر با غلاف کامل و خراش‌دهی غلاف در گلدان و در شرایط مزرعه مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج نشان داد که بستر ماسه به طور معنی‌داری (01/0p<)درصد جوانه‌زنی بذر این گونه را افزایش داد و بیشترین مقدار جوانه‌زنی با شش ماه سرمادهی حاصل شد (33%). تیمار اسید جیبرلیک پس از اعمال سرمادهی نه تنها تغییر معنی‌داری بر جوانه‌زنی بذر ایجاد نکرد، بلکه استقرار دانه‌رستهای تیمار شده نسبت به شاهد (فقط سرمادهی) کاهش نیز نشان داد. تیمار اسید سولفوریک و سرما در شکستن خواب بذر این گونه مؤثر واقع نشد. تفاوت معنی‌داری بین تیمار سرمادهی (شش ماه) و تیمار تناوب دمایی C° 25 - 15 و بعد سرمادهی نیز مشاهده نشد (3% افزایش). خراش‌دهی بذر و نگهداری در شرایط مزرعه، به افزایش صد درصدی جوانه‌زنی بذر (32% در مقابل 11%) منجر شد.بهترین شرایط جوانه‌زنی بذر نمدار ضدعفونی سطحی و سرمادهی به مدت شش ماه داخل ماسه بود.