اثر بیوچار و بقایای پوسته برنج و کاربرد اوره بر رشد، ترکیب شیمیایی و کارایی مصرف نیتروژن اسفناج در یک خاک آهکی

نویسندگان

1 دانشیار علوم خاک دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز

2 دانشجوی دکتری علوم خاک دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز

3 دانشجوی دکتری علوم خاک دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز

doi
10.22092/ijsr.2019.119057
چکیده

استفاده از کود­های نیتروژن در خاک اقدامی مؤثر برای بهبود عملکرد محصول به شمار می­رود، اما کاربرد غیر اصولی آن می تواند منتج به هدررفت نیتروژن شود که هم از نظر اقتصادی و هم از نظر آلودگی محیط زیست حائز اهمیت است. بنابراین یکی از دغدغه های اصلی یافتن روش­هایی برای استفاده مؤثر از کود­های نیتروژن است. تحقیقات در خصوص اثرات کاربرد همزمان بیوچار، بقایا و کود نیتروژن بر رشد و ترکیبات شیمیایی گیاهان و به ویژه کارایی استفاده از نیتروژن در خاک­های آهکی بسیار محدود است. درمطالعه حاضر یک آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با فاکتور اوره در سه سطح (0، 100 و 200 میلی­گرم نیتروژن بر کیلوگرم خاک)، فاکتور بیوچار/ بقایا در 4 سطح (0، 2% بیوچار، 2% بقایای گیاهی و 2% بیوچار + بقایای گیاهی) با سه تکرار انجام شد. نتایج نشان دادکه بیوچار و بقایای گیاهی اثر مثبتی بر کارایی استفاده از نیتروژن بؤیژه در سطح 100 میلی­گرم نیتروژن در کیلوگرم خاک دارند. بیوچار غلظت و جذب نیتروژن و فسفر گیاه را نسبت به شاهد افزایش داد اما بر جذب آهن، منگنز، مس و روی اثر معنی­داری نداشت. همچنین نتایج بیانگر آن است که کاربرد همزمان بیوچارو بقایا با اوره به طور معنی­داری وزن تر و وزن خشک گیاه اسفناج را افزایش می­دهد. نظر به اینکهکاربرد بقایا و بیوچاراثرات مطلوبی بر پاسخ­های گیاهی و همچنین بهبود کارایی مصرف نیتروژن داشته، شایسته است در برنامه­ریزی توصیه کودی مزارع به استفاده از چنین موادی توجه بیشتری شود. البته لازم است به منظور تایید نتایج آزمایش حاضر و قبل از هر گونه توصیه­ای بررسی­های کافی در شرایط مزرعه نیز انجام شود.