تبیین مفهوم و ابعاد عمق استراتژیک کشورها
نویسندگان
1 دانشجوی دکترا
2 استاد جغرافیای سیاسی، دانشگاه تربیت مدرس
3 دانشیار جغرافیای سیاسی دانشگاه تربیت مدرس
4 استادیار جغرافیای سیاسی دانشگاه تربیت مدرس
doi
10.22067/pg.2025.91389.1329چکیده
سیاستگذاری دقیق و اتخاذ استراتژی جامع و هدفمند در عرصه سیاست خارجی یکی از نیازهای اساسی کشورهاست. کشورها بر اساس ظرفیتهای اعمال قدرت، به گسترش حوزه نفوذ و افرایش نقش در منطقه یا مناطق پیرامونی خود و تأثیرگذاری بر آن علاقهمند هستند و میتوان گفت، امروزه دامنه این تأثیرگذاری، از حوزه صرف نظامی خارج و شامل طیف وسیعی از مؤلفهها میشود که مفهوم عمق استراتژیک را شکل می-دهد.مطالعه حاضر باهدف ارائه تعریفی جامع و چندبعدی از مفهوم عمق استراتژیک و شناسایی مؤلفههای تأثیرگذار بر آن، با استفاده از روش ترکیبی کتابخانهای و میدانی صورت گرفته است. در بخش کتابخانهای، ضمن مرور ادبیات نظری، تعاریف مختلف و ابعاد متنوع عمق استراتژیک بررسیشده است. در بخش میدانی، با طراحی پرسشنامهای و توزیع آن در میان اساتید و اعضای هیئتعلمی دانشگاههای کشور، نظرات خبرگان در خصوص مؤلفههای عمق استراتژیک جمعآوری و با استفاده از نرمافزار SPSS تحلیل شده است.یافتههای پژوهش نشان میدهد که عمق استراتژیک مفهومی چندبعدی و پویا است که فراتر از مرزهای جغرافیایی بوده و شامل ابعاد سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و نظامی میشود. در این پژوهش، ۱۴ مؤلفه اصلی برای عمق استراتژیک شناسایی و بر اساس نظر خبرگان رتبهبندی شدهاند.
