اثربخشی درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر بر همجوشی شناختی و تاب‌آوری

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد روان شناسی بالینی خانواده، دانشکده علوم انسانی، واحد خمینی شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، خمینی شهر، ایران.

2 هیئت علمی وابسته گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، واحد خمینی شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، خمینی شهر، ایران.

doi
10.22038/mjms.2024.79806.4597
چکیده

پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر بر همجوشی شناختی و تاب‌آوری دانش‌آموزان قربانی قلدری صورت پذیرفت. روش پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه گواه و مرحله پیگیری 2 ماهه بود. جامعه آماری را دانش‌آموزان پسر قربانی قلدری در دوره اول متوسطه شهرستان نجف‌آباد (شهر گلدشت) در سال تحصیلی 1402-1401 تشکیل دادند. نمونه پژوهش شامل 35 دانش‌آموز پسر قربانی قلدری بود که به روش هدفمند انتخاب و به صورت گمارش تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه جایگزین شدند (18 دانش‌آموز در گروه آزمایش و 17 دانش‌آموز در گروه گواه). سپس گروه‌ آزمایش مداخله درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر را در طی 10 هفته به صورت هفته‌ای یک جلسه 90 دقیقه‌ای دریافت نمود. ابزارهای مورد استفاده شامل پرسشنامه قربانی قلدری (BVQ)، پرسشنامه همجوشی شناختی (CFQ) و پرسشنامه تاب‌آوری (RQ) بود. تجزیه و تحلیل آن توسط نرم‌افزار (SPSS) ویرایش 23 با استفاده از تحلیل واریانس آمیخته و آزمون تعقیبی بونفرونی صورت گرفت. نتایج نشان داد که درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر بر همجوشی شناختی (0001>P؛ 62/0=Eta؛ 74/55=F) و تاب‌آوری (0001>P؛ 62/0=Eta؛ 82/54=F) دانش‌آموزان پسر قربانی قلدری تاثیر داشته و منجر به کاهش همجوشی شناختی و بهبود تاب‌آوری دانش‌آموزان پسر قربانی قلدری شده است. بر اساس یافته‌های پژوهش می‌توان چنین نتیجه گرفت که درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر با شناسایی هیجان‌ها، آموزش آگاهی هیجانی، ارزیابی مجدد شناختی، شناسایی الگوهای اجتناب از هیجان و بررسی رفتارهای ناشی از هیجان می‌تواند به عنوان یک روش کارآمد جهت کاهش ناگویی هیجانی و مشکلات رفتاری درونی‌سازی شده نوجوانان طلاق مورد استفاده قرار گیرد.