پیامدهای امنیتی جنگ دوم قرهباغ بر مناطق مرزی شمالغرب ایران
نویسندگان
1 استادیار جغرافیای سیاسی دانشگاه علوم انتظامی امین. تهران. ایران
2 استادیار روابط بین الملل دانشگاه علوم انتظامی امین. تهران. ایران
3 دانش آموخته کارشناسی ارشد دانشگاه علوم انتظامی امین. تهران. ایران
doi
10.22067/pg.2024.85539.1258چکیده
چالشهای امنیتی در مناطق مرزی منشأ درون یا برونمرزی داشته و در قالبهای نظامی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی شکل میگیرد. تحولات در دو سوی مرز بویژه مناطق با عقبههای قومی-فرهنگی مشترک میتواند تبعات امنیتی-سیاسی را هر چه سریع تر گسترش دهد. با در نظر گرفتن تحولات اخیر، پژوهش حاضر به دنبال شناسایی پیامدهای جنگ دوم قرهباغ بر امنیت مرزهای شمالغرب کشور جمهوری اسلامی ایران میباشد. در پژوهش حاضر از روش کیفی با رویکرد اکتشافی استفاده شده است. ابزار گردآوری دادهها مصاحبه نیمهساختار یافته بوده که روایی آن به صورت صوری و محتوایی و پایایی آن با بهرهگیری از فرآیند اجماع کدگذاران مورد تائید قرار گرفته است. جامعه آماری پژوهش شامل فرماندهان و کارشناسان آشنا به موضوع پژوهش است که به تعداد 28 نفر با اشباع نظری مورد مصاحبه قرار گرفتهاند. تجزیه و تحلیل دادهها با استفاده از تکنیک تحلیل مضمون سه سطحی (مضامین پایه، سازماندهنده و فراگیر) انجام گرفته است.یافتههای پژوهش از طریق تحلیل کیفی و بررسی کدهای مضامین پایهای و سازمان دهنده، شامل 5 دسته مضمون فراگیر سیاسی-امنیتی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی، امنیتی و انتظامی و مضامین سازمان دهنده شامل 12 مقوله: ایجاد ناامنی، اختلافات قومی-مذهبی، خرابکاری، نفوذ، فشار اقتصادی، تغییر مرز و ژئوپولیتیک ، اختلال در حمل و نقل و تجزیه طلبی و 218 مضمون پایهای شدند.نتایج حاصل از تحقیق فوق بیانگر این است که از طریق بررسی کدهای مضامین پایهای، سازمان دهنده و در نهایت فراگیر میتوان چنین نتیجه گرفت که پپامدهای امنیتی جنگ دوم قرهباغ تمامی حوزههای سیاسی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و امنیتی مرزهای شمالغرب را در بر میگیرد که میتوانند امنیت ملی کشور را تحت تاثیر قرار داده و به تبع آن تمامی نقاط کشور را تحت تاثیر قرار دهد.