اثر زئولیت و سیلیکات کلسیم بر تحمل شوری در دو رقم کلزا

نویسندگان

1 استادیار گروه زراعت دانشکده‌ی کشاورزی دانشگاه ازاد اسلامی اسلامشهر

2 استاد گروه زراعت دانشکده‌ی کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس

3 دانشجوی کارشناسی ارشد زراعت دانشکده‌ی کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی اسلامشهر

4 استادیار گروه زراعت دانشکده‌ی کشاورزی دانشگاه ازاد اسلامی اسلامشهر

5 دانشجوی دکتری گروه زراعت دانشکده‌ی کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس

doi
10.22092/ijsr.2017.113730
چکیده

تنش شوری یکی از دلایل اصلی کاهش عملکرد محصولات زراعی در ایران است و ارائه­ی راه­کار برای تعدیل اثر این تنش ضروری به­نظر می­رسد. لذا آزمایشی به­صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار در گلخانه­ی تحقیقاتی دانشکده­ی کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس جهت بهبود خسارات ناشی از تنش بر دو رقم کلزا اجرا شد. تیمارها شامل سه سطح بدون تنش، شوری متوسط و شدید (4/0، 5 و 10 دسی زیمنس بر متر)، دو میزان سیلیکات کلسیم (صفر و 8 کیلوگرم در هکتار)، دو میزان زئولیت (صفر و 8 تن در هکتار) و دو رقم کلزا (زرفام و ساری­گل) بودند. نتایج نشان داد کاربرد زئولیت در شرایط خاک با بافت سبک، عملکرد رقم زرفام را افزایش داد اما اثر معنی­داری بر ساری­گل نداشت. رقم زرفام در شرایط شوری متوسط و کاربرد زئولیت و سیلیکات کلسیم نسبت به رقم ساری­گل در شرایط شوری شدید، بدون زئولیت و کاربرد سیلیکات کلسیم درصد روغن بیشتری را تولید نمود (بیش از 57 درصد). همچنین رقم ساری­گل در شرایط بدون زئولیت و بدون تنش و با کاربرد سیلیکات کلسیم بیشترین عملکرد روغن و در شرایط شوری شدید بدون سیلیکات کلسیم [H1] و با کاربرد زئولیت کمترین عملکرد روغن را نشان دادند (با اختلاف حدود 60 درصد). در مورد شاخص سبزینگی، رقم زرفام در شرایط شوری متوسط و بدون زئولیت و سیلیکات کلسیم بیشترین و رقم ساری­گل در شرایط شوری متوسط و کاربرد سیلیکات کلسیم ولی بدون زئولیت کمترین مقدار را نشان داد (با اختلاف بیش از 32 درصد). به­طور کلی شوری باعث کاهش عملکرد و اجزای آن شد و کاربرد زئولیت و سیلیکات کلسیم در برخی صفات ارقام، شرایط تنش را کنترل کرد که در این میان زرفام واکنش مطلوبی به تیمار سیلیکات کلسیم نشان داد و تأثیر این تیمار بر خصوصیات زراعی دو رقم کلزای مطالعه شده در مقایسه با زئولیت،مطلوب تر بود.  [H1] [H1]کنترل فرمایید که این جمله اصلاح شده مطابق نتایج شماست. .