فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

انتخاب گونه ­های مقاوم و متناسب با اقلیم هر منطقه یکی از راه­کارهای کارآمد تحت تنش به حساب می­آید. بدین منظور این پژوهش با هدف بررسی پاسخ گونهO. gratissimum  به تنش خشکی در بهار و تابستان 1401 در گلخانه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد انجام شد. در ابتدا پیش تست اولیه بر روی گونه رایج O. basilicum و O. gratissimum انجام و نتایج نشان داد که وزن بوته و شاخص سبزینگی در گونه O. gratissimum نسبت به O. basilicum بطور معنی ­داری بالاتر است. در مرحله دوم تاثیر تنش خشکی بر گونه O. gratissimum  بررسی شد. در ابتدا نشاها تهیه و سپس به گلدان منتقل شدند و پس از استقرار کامل تنش خشکی (100 درصد ظرفیت زراعی و 50 درصد ظرفیت زراعی) اعمال و گیاهان تا مرحله گلدهی نگهداری شدند. سپس صفات وزن تر و خشک گیاه، ارتفاع، سطح برگ، حجم ریشه، شاخص سبزینگی، نشت غشا، فعالیت آنتی اکسیدانی، محتوی فنل و فلاونوئید، ویتامین ث، فعالیت آنزیم پراکسیداز، پرولین و غلظت عناصر غذایی (نیتروژن، فسفر، پتاسیم، آهن، روی، منگنز) اندازه­ گیری شد. نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد وزن تر، وزن خشک، ارتفاع، سطح برگ، و قطر ساقه به ترتیب 61، 55، 51، 52، و 35 درصد در گیاهان تحت تنش نسبت به شاهد کاهش یافتند. گیاهان در شرایط تنش میزان شاخص سبزینگی بالاتر اما میزان فنل و فلاونوئید پایینتری را ثبت کردند. علاوه­ بر این محتوای عناصر نیتروژن، منگنز، روی، فسفر و پتاسیم تحت تنش به ترتیب 15، 31، 31، 21 و 22 درصد نسبت به گیاهان شاهد کاهش یافت. به نظر می ­رسد جذب عناصر غذایی بیش از شاخص­ های دیگر مانند متابولیت­ ها تحت تأثیر تنش قرار گرفته است که این مسئله نیاز به بررسی بیشتری دارد.