بررسی صفات کمّی در ترکیب های کشت مخلوط خیار و لوبیا با استفاده از تجزیه گرافیکی

نویسندگان

1 دانشیار، بخش تحقیقات زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اردبیل، ایران

2 استادیار، پژوهشکده سبزی و صیفی، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

3 دانشجوی دکتری، گروه علوم باغبانی و زراعی، دانشکده کشاورزی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

4 دانشیار، پژوهشکده سبزی و صیفی، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

5 استادیار، گروه علوم باغبانی و زراعی، دانشکده کشاورزی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.22034/iuvs.2022.556001.1213
چکیده

کشت‌ مخلوط به‌عنوان روشی رایج در کشاورزی پایدار علاوه بر افزایش عملکرد صفات در مقایسه با کشت خالص، سبب افزایش تنوع زیستی در اکوسیستم‌های کشاورزی می‌شود. در راستای بررسی عملکرد کشت مخلوط لوبیا (Phaseolus vulgaris. L.) و خیار(Cucumis sativus.L.)، آزمایشی در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در منطقه ورامین انجام شد. کشت مخلوط لوبیا رقم کبری و خیار گلخانه‌ای رقم Viola به‌عنوان مناسب‌ترین کشت از نظر کلیه صفات انتخاب شد. همبستگی بین صفت وزن تر میوه با صفات وزن‌ خشک‌ میوه و طول غلاف، و صفت تعداد میوه در بوته با صفات طول غلاف و ارتفاع بوته مثبت و معنی‌دار بود. نمای چندوجهی رسم شده بر روی داده‌های حاصل از آزمایش نیز کشت‌های مخلوط لوبیا رقم کبری و خیار گلخانه‌ای رقم Viola، لوبیا رقم کبری و خیار گلخانه‌ای رقم CUB-9042 و لوبیا رقم کبری و خیار گلخانه‌ای رقم Nagin را به‌عنوان کشت‌های مخلوط مناسب انتخاب نمود. در رتبه‌بندی کشت مخلوط براساس صفات، کشت مخلوط لوبیا رقم کبری و خیار گلخانه‌ای رقم Viola به‌عنوان مطلوب‌ترین کشت شناسایی شد. براساس گروه‌بندی کشت‌های مخلوط لوبیا و خیار از نظر کلیه صفات مورد مطالعه نیز، کشت‌هادر چهار گروه قرار گرفتند. در خصوص نسبت برابری زمین (LER) کشت مخلوط لوبیا رقم کبری و خیار گلخانه‌ای رقم FC-27 با 25 درصد افزایش، سودمندی بیشتری نسبت به کشت خالص داشت. براساس نتایج این پژوهش می‌توان کشت‌های کبری×Viola، کبری×FC-21، کبری×Nagin و کبری×CUB-9042 را به‌عنوان کشت‌های با بهره‌وری بالا انتخاب نمود.