ارزیابی شاخص‌های جوانه‌زنی بذر شوید کوهی (.Grammosciadium platycarpum Boiss. & Hausskn) تحت تاثیر تیمارهای سرمادهی مرطوب و جیبرلیک اسید

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه کشاورزی، پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی، دانشگاه شهید بهشتی تهران، تهران، ایران.

2 استاد گروه کشاورزی، پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی، دانشگاه شهید بهشتی تهران، تهران، ایران.

3 استادیار گروه کشاورزی، پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی، دانشگاه شهید بهشتی تهران، تهران، ایران.

4 استاد گروه بیولوژی، پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی، دانشگاه شهید بهشتی تهران، تهران، ایران.

doi
10.22034/iuvs.2024.2023756.1358
چکیده

شوید کوهی (Grammosciadium platycarpum) از خانواده چتریان، گیاهی معطر بومی ایران است، که علاوه بر استفاده در طب سنتی جهت کاهش چربی و قند خون در بعضی از مناطق ایران به عنوان سبزی معطر مصرف غذایی دارد. به‌منظور ارزیابی سطوح مختلف جیبرلیک اسید و سرمادهی مرطوب بر جوانه‌زنی و بنیه گیاهچه شوید کوهی، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با دو فاکتور جیبرلیک اسید (0، 300، 500 و 700 پی‌پی‌ام) و سرمادهی مرطوب (0، 2، 4، 8 هفته) در سه تکرار اجرا شد. نتایج نشان داد که با افزایش مدت زمان سرمادهی و افزایش غلظت جیبرلیک اسید، درصد و سرعت جوانه‌زنی، شاخص میزان جوانه‌زنی، شاخص بنیه، وزن تر و خشک گیاهچه بهبود و نسبت به شاهد تفاوت معنی‌داری داشت. بالاترین میزان درصد جوانه‌زنی (66/94 درصد)، سرعت جوانه‌زنی (66/90 بذر در روز)، شاخص میزان جوانه‌زنی (2/5)، شاخص بنیه (2325)، وزن تر (51/1 گرم) و خشک (41/0 گرم) گیاهچه‌ها در تیمار تلفیقی 700 پی‌پی‌ام جیبرلیک اسید و سرمادهی مرطوب به مدت 8 هفته مشاهده شد. همچنین کمترین میانگین مدت زمان جوانه‌زنی (6/1 روز) در تیمار 700 پی‌پی‌ام جیبرلیک اسید و سرمادهی 8 هفته بدست آمد و بیشترین (93/6 روز) آن در شاهد بود. بنابراین، کاربرد جیبرلیک اسید و سرمادهی مرطوب علاوه بر شکست خواب و بهبود شاخص‌های جوانه‌زنی بذر، می‌تواند با تولید گیاهچه‌های قوی‌تر منجر به بهبود رشد و در نتیجه حصول عملکرد مطلوب گیاه گردد.