ارزیابی اثرات تجارت مرزی بر شاخص‌های جمعیتی سکونتگاههای روستایی بازارچه مرزی تمرچین

نویسندگان

1 کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی آمایش سرزمین، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

2 دانشیار گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ارومیه، ارومیه

3 استادیار گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

doi
10.22067/pg.2022.71806.1077
چکیده

یکی از مهم ­ترین عوامل تحرک جمعیت در نواحی مرزی عامل اقتصادی است. هدف این پژوهش، بررسی میزان اثرگذاری تجارت مرزی بر شاخص ­های جمعیتی سکونتگاه ‏های بازارچه مرزی تمرچین پیرانشهر می­ باشد. پژوهش حاضر با استفاده از روش توصیفی– تحلیلی و به شیوه میدانی و در قالب پرسشنامه، به بررسی این موضوع پرداخته است. نتایج آزمون تی تک نمونه ­ای برای 5 بعد اصلی تحقیق نشان‌دهنده بازتاب بیشتر ابعاد سیاسی بر تحولات جمعیتی در منطقه موردمطالعه با امتیاز 3.43 بوده است. در رده ­های بعدی بازتاب­ های اقتصادی با امتیاز 3.29، جمعیتی با امتیاز 2.86، اجتماعی 2.57، کالبدی 2.25 به ترتیب امتیاز از اهمیت بیشتری برخوردار بوده­ اند. با توجه به نتایج مورداشاره در بخش یافته­ ها، توسعه تجارت مرزی در سکونتگاه‏ های روستایی موردمطالعه، تأثیر مثبتی بر تثبیت و رشد جمعیتی این سکونتگاه‏ ها نداشته است و ازجمله دلایل این امر، فقدان زمینه­ های تثبیت جمعیت در این سکونتگاه‏ ها ازجمله زمینه ­های زیرساختی، خدماتی و رفاهی می­ باشد. اما بر اساس نتایج به‌دست‌آمده از آزمون­ های پژوهش، تجارت مرزی بر روی مؤلفه‌های اجتماعی و سیاسی تأثیر مثبتی داشته و بر بهبود کیفیت و تحرک زندگی سکونتگاه‏ های روستایی در اثر تجارت مرزی مؤثر واقع‌شده است.