فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نانوفناوری یک تکنولوژی نوظهور است که می­ تواند زمینه­ های مختلف علمی از جمله کشاورزی را متحول کند. در این مطالعه، نانوذرات اکسید روی (ZnONPs) با کمک عصاره آبی بذر رازیانه (Foeniculum vulgare L.)، به­ روش سنتز سبز تولید شد. آزمایش به­ صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در سه تکرار انجام گرفت. از غلظت ­های 4، 6 و 8 میلی­ مولار نانوذره اکسید روی و فرم بالک اکسید روی استفاده شد. نمونه ­برداری در روزهای 4، 6 و 8 پس از تیمار انجام گرفت. تشکیل نانوذرات توسط پراکندگی نور دینامیکی (DLS) و میکروسکوپ الکترونی عبوری (TEM) تأیید شد. اندازه ZnONPs بین 13 تا 25 نانومتر متغیر بود. تأثیر غلظت­ های مختلف ZnONPs و ZnO بر فنول کل، فلاونوئیدها، ظرفیت آنتی‌اکسیدانی، کربوهیدرات‌ کل، اسید آسکوربیک (ASA)، بتاکاروتن و لیکوپن و آنزیم­‌های پلی­ فنول ­اکسیداز (PPO)، آسکوربات پراکسیداز (APX)، گلوتاتیون پراکسیداز (GPX) و گلوتاتیون ردوکتاز (GR) دو سویه وحشی گانودرما در کشت مایع میسلیوم مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج نشان داد که این تیمارها باعث افزایش معنی ­دار میزان فنول کل، فلاونوئیدها، ظرفیت آنتی اکسیدانی، کربوهیدرات کل، بتاکاروتن و لیکوپن و اسید آسکوربیک نسبت به شاهد شدند، به­ طوری که بالاترین مقادیر فاکتورهای مورد اندازه­ گیری در غلظت 8 میلی­ مولار ZnONPs در روز هشتم ثبت شد، ولی میزان فعالیت آنزیم­‌های PPO، APX، GPX و GR با گذشت زمان تا غلظت 6 میلی‌مولار نانوذرات افزایش یافت و پس از آن وارد مرحله کاهشی گردید. استفاده از اکسید روی و به­ ویژه فرم نانو ذره آن منجر به افزایش فعالیت متابولیت­ های آنتی ­اکسیدانی آنزیمی و غیرآنزیمی شده و می­ تواند برای بهبود ظرفیت آنتی ­اکسیدانی قارچ گانودرما در کشت مایع مورد استفاده قرار گیرد.