ارزیابی آنتاگونیستی برخی جدایههای قارچی روی نماتد ریشهگرهی خیار (Meloidogyne javanica) در شرایط آزمایشگاه و گلخانه
نویسندگان
1 گروه گیاهپزشکی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران
2 گروه گیاهپزشکی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران
3 سازمان جهادکشاورزی، ایلام، ایران
doi
10.22034/iuvs.2022.553285.1204چکیده
نماتد عامل ریشهگرهی خیار Meloidogyne javanica یکی از مهمترین عوامل خسارتزا به این محصول در سراسر جهان است. ارائه راهکارهای مدیریتی مناسب جهت کنترل این بیماری بسیار ضروری به نظر میرسد. با توجه به ترکیبات پوسته تخم در نماتدها و توانایی بسیاری از قارچها در تولید طیف وسیعی از آنزیمهای تجزیهکننده دیوارهی تخم، شناسایی قارچهای همراه نماتد و نقش آنها در کنترل بیولوژیک نماتدها از جمله نماتدهای سیستی بسیار حائز اهمیت میباشد. در این پژوهش، ارزیابی آنتاگونیستی هفت جدایه از پنج جنس قارچی Fusarium solani، Fusarium oxysporum، Fusarium equiseti، Paecilomyces sp.، Trichoderma atroviridae، Ulocladium dauci و Alternaria alternata بر روی نماتد ریشهگرهی خیار در شرایط آزمایشگاه و گلخانه مورد مطالعه قرار گرفت. همچنین توانایی تولید آنزیم پروتئاز جدایههای قارچی مذکور ارزیابی گردید. ارزیابی در شرایط آزمایشگاه به صورت محاسبه درصد تخم و لارو پارازیته شده در محیط آبآگار و همچنین در شرایط گلخانه به صورت بررسی فاکتورهای رشدی خیار تحت تأثیر آنتاگونیستی جدایههای قارچی بر نماتد انجام شد. نتایج به دست آمده از شرایط آزمایشگاه و گلخانه تا حد زیادی همبستگی داشتند و همدیگر را تأیید کردند. نتایج حاصل نشاندهنده اثر مثبت جدایههای مختلف قارچی در کاهش بیماریزایی و خسارت نماتد بود. در نهایت جدایهی F. equiseti به عنوان مؤثرترین جدایه و جدایهی F. oxysporum به عنوان کم اثرترین قارچهای آنتاگونیست گزارش شدند.