تأثیر محرک‌های نشانه‌ای فراشناختی و فعالیت‌های مولّد بر صحت نظارت، صحت تنظیم و عملکرد دانش‌آموزان

نویسندگان

1 دانشگاه علامه طباطبایی

2 دانشگاه خوارزمی

doi
10.22054/soece.2026.84178.1319
چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر محرک‌های نشانه‌ای فراشناختی و فعالیت‌ مولّد بر صحت نظارت، صحت تنظیم و عملکرد دانش‌آموزان بود. روش پژوهش از نوع شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس آزمون و گروه کنترل، و جامعه‌ی آماری شامل دانش‌آموزان پسر پایۀ ششم شهرستان تهران بود. برای این منظور 58 دانش‌آموز به طور تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل گماشته شدند. در پیش‌آزمون، شرکت‌کنندگان پس از مطالعۀ متن امتحانی، نمرۀ خود را در امتحان پیش‌بینی کرده و پاراگراف‌هایی که نیازمند مطالعه‌ مجدد بود را مشخص کردند. سپس آزمونی از محتوای متن گرفته شد تا صحت پیش‌بینی‌ها و عملکرد شرکت‌کنندگان مشخص گردد. در پس‌آزمون نیز روند کار به همین ترتیب بود با این تفاوت که پس از مطالعۀ متن، گروه آزمایش اول، محرک‌های نشانه‌ای فراشناختی را دریافت کرد، گروه آزمایش دوم اقدام به خلاصه‌برداری از متن (فعالیت مولّد) نمود و گروه کنترل تنها به مطالعۀ متن پرداخت. نتایج تحلیل کوواریانس چند متغیره نشان داد نمرات صحت نظارت، صحت تنظیم و عملکرد در گروه آزمایش دوم (فعالیت مولّد)، نسبت به گروه کنترل در پس‌آزمون، به طور معناداری بالاتر بود (05/0p≤) اما بین گروه‌های آزمایش و بین گروه دریافت‌کنندۀ محرک‌های نشانه‌ای با گروه کنترل در متغیرهای وابسته تفاوت معناداری مشاهده نگردید (05/0p>). این یافته‌ها نشان می‌دهد که تدارک فعالیت‌های مولّد متناسب با محرک‌های نشانه‌ای مختص هر نوع یادگیری، می‌تواند بازخورد عینی از میزان یادگیری را برای دانش‌آموزان فراهم آورده و بدین ترتیب صحت نظارت، صحت تنظیم و عملکرد آنها را افزایش دهد.