بهبود رشد جنینهای رویشی مارچوبه اکتاپلوئید در شرایط اسمزی
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم باغبانی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
3 دانشیار گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
doi
10.22034/iuvs.2021.533888.1169چکیده
جنینزایی رویشی، روشی است که در آن ساختارهای دوقطبی، از سلول بدنی ایجاد میشود. در طی فرآیند تمایز سلول، ریزنمونه به محرکهای درونزا پاسخ میدهد و در نتیجه، برنامه سلول را جهت میدهد. در این پژوهش بررسی تأثیر شرایط اسمزی بر تعداد جنین، سرعت رشد نسبی جنین، رنگیزههای فتوسنتزی و پرولین جنینهای رویشی مارچوبه (Asparagus officinalis L.) اکتاپلوئید مورد بررسی قرار گرفته است. برای القای جنین رویشی از محیط کشت مایع B5 حاوی دو میلیگرم بر لیتر 2,4-D استفاده شد و در ادامه از ساکارز با دو غلظت 40 و 60 گرم در لیتر، پلیاتیلنگلایکول (PEG) با سه غلظت 15، 30 و 60 گرم در لیتر، پنج و 10 میکرومولار آبسیزیکاسید و برای اعمال تنش اسمزی چهار و شش دسیزیمنس بر متر شوری با کاربرد نمک کلرید سدیم بر جنینهای رویشی مارچوبه استفاده شد. بر اساس نتایج بهدست آمده، بیشترین تعداد جنین کروی (16/3 عدد) با کاربرد 60 گرم PEG بهدست آمد که با تیمار شش دسیزیمنس کلرید سدیم (16/2 عدد) تفاوت معنیداری نداشت. بالاترین تعداد جنین دوقطبی (16/13 عدد) مربوط به تیمار شش دسیزیمنس کلرید سدیم بود. بعد از آن 60 گرم PEG با 16/6 عدد بیشترین تعداد جنین دوقطبی را نشان داد. بالاترین سرعت رشد نسبی جنین در تیمارهای 15 گرم PEG (37/11 میلیگرم در روز) و چهار دسیزیمنس کلرید سدیم (23/11 میلیگرم در روز) مشاهده شد. کمترین سرعت رشد نسبی جنین در 10 میکرومولار آبسیزیکاسید (47/3 میلیگرم در روز) ثبت شد. در تیمارهای 60 گرم PEG و 10 میکرومولار آبسزیکاسید با 180/0 و 019/0 میلیگرم بر وزن تر بهترتیب بیشترین و کمترین میزان کلروفیل کل ثبت شد. بیشترین مقدار کاروتنوئید (054/0 و 047/0 میلیگرم بر وزن تر) مربوط به تیمارهای 60 گرم PEG و 40 گرم ساکارز بود. بیشترین مقدار آنتوسیانین (184/0 میلیگرم بر وزن تر) در 10 میکرومولار آبسزیکاسید و بیشترین میزان پرولین (66/67 میکرومول بر گرم وزن تر) در پنج میکرومولار آبسزیکاسید بهدست آمد. در نهایت شوری شش دسیزیمنس بر متر، 60 گرم PEG و پنج میکرومولار آبسزیکاسید با کمترین اثر تنشزا در مقایسه با ساکارز، بیشترین تأثیر را در رشد و بهبود تکامل جنینهای رویشی مارچوبه داشته است که در مراحل تولید کلون در مارچوبه قابلتوصیه میباشد.