اثر سطوح مختلف شوری، نیتروژن و رقابت علف‌هرز Torilis arvensis بر ویژگی‌های رشدی و عملکرد برگ گشنیز (Coriandrum sativum)

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده علوم و مهندسی کشاورزی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

2 دانشیار گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده علوم و مهندسی کشاورزی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

3 استادیار، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده علوم و مهندسی کشاورزی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

doi
10.22034/iuvs.2021.526940.1153
چکیده

به‌منظور بررسی اثر شوری و نیتروژن بر رقابت میان گشنیز و علف‌هرز Torilis arvensis، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل با سه فاکتور رقابت (عدم حضور و حضور Torilis arvensis)، کود نیتروژن (صفر، 30، 60 و 90 کیلوگرم در هکتار) تنش شوری (صفر، 50، 75 و 100 میلی‌مول کلرید سدیم) در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در گلخانه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه رازی در سال 1396 انجام شد. با افزایش سطح شوری، ارتفاع بوته، تعداد برگ، وزن تر و خشک بوته و برگ، عملکرد و سطح برگ کاهش یافت، اما نیتروژن تأثیر مثبتی بر خصوصیات مورفولوژیکی مورد مطالعه داشت. اثر متقابل بین شوری و نیتروژن نشان داد که در هر چهار سطح نیتروژن با افزایش سطوح شوری ویژگی‌های رشد گشنیز کاهش یافت؛ به‌طوری‌که بیشترین میزان ارتفاع بوته (73/36 سانتی‌متر)، وزن تر (56/21 گرم در بوته) و خشک بوته (28/2 گرم در بوته) و وزن خشک برگ (71/1 گرم) تحت شرایط عدم تنش شوری (صفر میلی‌مول کلرید سدیم) همراه با کاربرد 60 و 90 کیلوگرم در هکتار نیتروژن مشاهده شد. بیشترین تعداد برگ (99/13) تحت شرایط عدم تنش شوری همراه با کاربرد 60 کیلوگرم در هکتار نیتروژن بود. رقابت علف‌هرز منجر به کاهش تعداد برگ گشنیز شد. نیتروژن و شوری بر خصوصیات رشد گشنیز تأثیرگذار بودند که می‌تواند بر رقابت بین گشنیز و Torilis arvensis مؤثر باشد. طبق نتایج به‌دست آمده کاربرد 90 کیلوگرم نیتروژن در هکتار می‌تواند اثرات منفی تنش شوری بر رشد گیاه گشنیز را کاهش دهد و در نهایت سبب بهبود ویژگی‌های مرفولوژیکی گشنیز شود.

کلیدواژه‌ها