چرایی تفاوت آیات تحدی از دیدگاه علامه طباطبائی در المیزان

نویسندگان

1 دانشیار علوم قرآن و حدیث، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.

2 دانشجوی کارشناسی ارشد علوم قرآن و حدیث دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران

doi
10.22054/tat.2016.7952
چکیده

قرآن در آیاتی چند به همانندآوری ـ مانند خودـ تحدی می‌نماید؛ گاهی به سوره‌ای، زمانی به دو سوره و در نهایت، به مانندسازی با قرآن تحدی شده‌است. مفسران از دیرباز به این نکته توجه داشته‌اند و این چرایی چنان سؤالی در پیش روی آن‌ها خود نمایی کرده‌است. برخی بر این پندارند که آیات، مراحل تحدی را بیان می‌کند و گروهی تلاش می‌کنند بین محتوای سوره و نوع تحدی ارتباط برقرار سازند و دسته‌ای غرض خاصی برای آن متصور هستند. مقالة حاضر به روش توصیفی‌ـ تحلیلی با رویکرد قرآنی، آیات تحدی را از دیدگاه علامه طباطبائی در تفسیر گرانسنگ المیزان بررسی می‌کند و چنین نتیجه می‌گیرد که بیان تحدی درآیات مختلف قرآن به صورت مطلق است و مشتمل بر «اغراض خاصی» می‌باشد. تحدی در آیة 88 سورة اسراء، تحدی به تمام اغراض قرآن می‌باشد و غرض اساسی کلّ کتاب آسمانی این است که احتیاج‌های مردم را تا روز قیامت در بر دارد. تحدی در آیة 28 سورة یونس، تحدی به یک غرض تامّ و جامع است. بر این اساس، دیدگاه علامه را در بحث تحدی می‌توان مبتنی بر «غرض خاص» استوار دانست که نشأت‌گرفته از مبنای ایشان در بحث علت تسمیة «سوره» می‌باشد.