اثرتیمارهای مختلف سترون‌سازی و نوع جوانه بر رشد اولیه آناناس رقم MD2 در شرایط درون شیشه‌ای

نویسندگان

1 استادیار، بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی بلوچستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ایرانشهر، ایران.

2 استادیار، پژوهشکده خرما ومیوه‌های گرمسیری، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش وترویج کشاورزی، اهواز، ایران.

3 کارشناس تحقیقاتی، پژوهشکده خرما و میوه‌های گرمسیری، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اهواز، ایران.

doi
10.22092/spj.2025.367982.1393
چکیده

این پژوهش به منظور بررسی شرایط بهینه برای شروع کشت جوانه آناناس رقم  MD2در شرایط درون شیشه ای با اجرای سه آزمایش مختلف انجام شد. در آزمایش اول، اثر تیمار سترون­سازی بر آلودگی، مرگ و میر و میزان بقای ریزنمونه­ها بررسی شد. هیپوکلریت سدیم و اتانول، به تنهایی یا در ترکیب، برای سترون­سازی ریزنمونه­ها در غلظت­ها و مدت زمان­های مختلف: هیپوکلریت سدیم دو و نیم درصد کلر فعال به مدت پنج، 10 و 15 دقیقه، اتانول 70 درصد به مدت سه، پنج و هفت دقیقه، هیپوکلریت سدیم یک درصد کلر فعال به مدت 10 دقیقه + اتانول 70 درصد به مدت سه دقیقه و هیپوکلریت سدیم دو و نیم درصد کلر فعال به مدت 15 دقیقه + اتانول 70 درصد یک دقیقه استفاده شد. در آزمایش دوم، جوانه‌ها بر اساس موقعیت آنها بر روی ساقه آناناس به پنج گروه: جوانه انتهایی، جوانه­های قسمت اول، جوانه­های قسمت دوم، جوانه­های قسمت سوم، جوانه­های بخش چهارم تقسیم شدند تا بیشترین میزان رشد جوانه مشخص شود. در آزمایش سوم، اثر غلظت­های مختلف بنزیل­آدنین شامل: صفر، 0/1، 0/5 و یک میلی­گرم در لیتر به تنهایی یا همراه با 0/01میلی‌گرم در لیتر اسید نفتالین­استیک­ بر رشد جوانه‌ها بررسی شد. کلیه کشت­ها در دمای 2 ± 26 درجه سانتی­گراد، شدت نور 3000 لوکس و دوره نوری 16 ساعت روشنایی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که هیپوکلریت سدیم دو و نیم درصد کلر فعال به مدت 20 دقیقه بیشترین تأثیر را برای سترون­سازی جوانه‌های آناناس داشت. کلیه غلظت­های بنزیل­آدنین مورد استفاده باعث رشد جوانه­ها شد، ولی غلظت سه میلی­گرم در لیتر بیشترین تاثیر را داشت. محیط فاقد تنظیم­کننده­های رشدکمترین میزان رشد جوانه را داشتند. جوانه­های انتهایی و جوانه­های جانبی بخش سوم به ترتیب با 93 درصد و 92 درصد بیشترین میزان رشد را داشتند.