اثرات پیشتیمار با سالیسیلیک اسید و نانو سیلیسیم بر شاخصهای جوانهزنی، رشد و فیزیولوژیکی گیاه مرزه تحت شرایط تنش عنصر سنگین سرب
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
2 استادیار گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
3 دانشآموخته کارشناسی ارشد علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
4 استادیار، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.
5 استاد گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایرا
doi
10.22034/iuvs.2021.520719.1132چکیده
این پژوهش شامل دو آزمایش با هدف بررسی تأثیر پیشتیمار بذر با اسید سالیسیلیک و نانو ذرات سیلیسیم بر جوانهزنی، رشد و شاخصهای فیزیولوژیکی گیاهچه مرزه در شرایط تنش عنصر سرب بهصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با چهار تکرار در دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه محقق اردبیلی در سال 1398 انجام شد. فاکتورهای آزمایش شامل پیشتیمار بذر مرزه با غلظتهای صفر، 5/0، یک و دو میلیمولار سالیسیلیک اسید و غلظتهای صفر، 05/0، 1/0 و 15/0 میلیمولار نانو ذرات سیلیسیم و کشت بذور در شرایط آلودگی با غلظتهای صفر، دو، چهار، شش و هشت میلیگرم در لیتر عنصر سرب بودند. نتایج نشان داد که با افزایش غلظت سرب، شاخصهای سرعت و درصد جوانهزنی، وزن خشک ساقهچه، شاخص طولی و وزنی گیاهچه کاهش و محتوای پرولین و فعالیت آنزیمهای آنتیاکسیدان (پراکسیداز و کاتالاز) افزایش یافتند. همچنین بیشترین درصد جوانهزنی (75/74)، شاخص وزنی (5/1403) و سرعت جوانهزنی (7/87) از پیشتیمار سالیسیلیک اسید و بیشترین وزن خشک ساقه (25/8 میلیگرم در بوته) و شاخص طولی (7/865) از پیشتیمار نانو سیلیسیم هر دو در شرایط بدون آلودگی سرب بهدست آمدند. بیشترین محتوی پرولین، فعالیت آنزیم پراکسیداز و کاتالاز از پیشتیمار نانو سیلیسیم در بیشترین غلظت آلودگی سرب (هشت میلیگرم در لیتر) حاصل شدند. با توجه به دادههای بهدست آمده میتوان نتیجه گرفت که پیشتیمار بذور با سالیسیلیک اسید و نانو ذرات سیلیسیم میتواند سمیت فلزات سنگین را کاهش دهد.